الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
303
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
پاسخ اين سؤال روشن است ، زيرا اين گونه احكام نظر به توده انسانها و اكثريت قاطع آنها دارد ، و پيامبران و امامان و صالحان كه در اقليتند مسلما از آن خارج مىباشند ، خلاصه هر حكمى استثنايى دارد و آنها از اين حكم مستثنى هستند . اين درست به آن مىماند كه مىگوئيم اهل جهان غافلند ، حريصند ، و مغرورند ، و منظور اكثريت آنها است ، در آيه 41 سوره روم مىخوانيم : ظَهَرَ الْفَسادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِما كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ لِيُذِيقَهُمْ بَعْضَ الَّذِي عَمِلُوا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ : « فساد در خشكى و دريا به خاطر اعمال مردم آشكار شد ، خدا مىخواهد بعضى از نتائج اعمال آنها را به آنها بچشاند ، شايد باز گردند » ! بديهى است فساد نتيجه اعمال همه مردم نيست ، بلكه نظر به اكثريت است . آيه 32 همين سوره كه انسانها را به سه گروه « ظالم » و « ميانه رو » و « سابق بالخيرات » ( نيكان و پاكان ) تقسيم مىكند شاهد ديگرى بر اين معنى است . بنا بر اين آيه فوق هيچگونه منافاتى با مساله عصمت انبياء ندارد . ديگر اينكه : آيا تعبير به « دابة » ( جنبنده ) در آيه فوق شامل غير انسانها نيز مىشود ، يعنى آنان هم به خاطر مجازات انسانها از ميان خواهند رفت ؟ ! پاسخ اين سؤال با توجه به اين نكته كه فلسفه وجود جنبندگان ديگر بهره گيرى انسانها از آنان است و هنگامى كه نسل بشر بر چيده شود ضرورتى براى وجود آنها نيست ، روشن است ( 1 ) .
--> ( 1 ) « دابه » از ماده « دبيب » به معنى آهسته راه رفتن و گامهاى كوتاه برداشتن است ، ولى از نظر معنى لغوى معمولا هر جنبنده اى را شامل مىشود خواه سريع راه برود و يا آهسته ، ولى گاهى « دواب » به خصوص حيوانات سوارى اطلاق مىگردد .