« ائمه و پيشوايان را بر دو گونه تقسيم مىكند : امامانى كه به امر خدا نه به امر مردم هدايت را بر عهده مىگيرند ، امر خدا را بر امر خودشان مقدم مىشمرند ، و حكم او را برتر از حكم خود قرار مىدهند . و امامانى كه دعوت به سوى آتش مىكنند ، فرمان خود را بر فرمان حق مقدم مىدارند ، و حكم خود را قبل از حكم الهى قرار مىدهند ، و بر طبق هواى نفس خويش و بر ضد كتاب اللَّه عمل مىنمايند « ( 1 ) . در اينكه منظور از « امر » در اينجا امر تشريعى ( دستورات الهى در شرع ) است ، يا امر تكوينى ( نفوذ فرمان الهى در عالم آفرينش ) مىباشد ، ظاهر آيه همان معنى اول است و تعبيرات روايات و مفسران نيز ، همين معنى را تداعى مىكند . ولى بعضى از مفسران بزرگ آن را به معنى « امر تكوينى » دانسته‌اند . توضيح اينكه : هدايت در آيات و روايات به دو معنى آمده است : ارائه طريق ( نشان دادن راه ) و ايصال به مطلوب ( رساندن به مقصد ) . هدايت پيشوايان الهى نيز از هر دو طريق صورت مىگيرد ، گاه تنها به امر و نهى قناعت مىكنند ، ولى گاه با نفوذ باطنى در دلهاى لايق و آماده ، آنها را به هدفهاى تربيتى و مقامات معنوى مىرسانند . كلمه « امر » در بعضى از آيات قرآن ، به معنى « امر تكوينى » به كار رفته است مانند إِنَّما أَمْرُه إِذا أَرادَ شَيْئاً أَنْ يَقُولَ لَه كُنْ فَيَكُونُ : « هنگامى كه چيزى

--> ( 1 ) ان الأئمة فى كتاب اللَّه عز و جل امامان : قال اللَّه تبارك و تعالى * ( وَجَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً يَهْدُونَ بِأَمْرِنا ) * ، لا بامر الناس ، يقدمون امر اللَّه قبل امرهم و حكم اللَّه قبل حكمهم ، قال * ( وَجَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً يَدْعُونَ إِلَى النَّارِ ) * ، يقدمون امرهم قبل امر اللَّه ، و حكمهم قبل حكم اللَّه ، و ياخذون باهوائهم خلاف ما فى كتاب اللَّه عز و جل ( كافى جلد اول صفحه 168 - باب ان الأئمه فى كتاب اللَّه امامان ) .