الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

58

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

همين اقتضا مىكند ، هر چند بعضى احتمال داده‌اند كه گوينده اين سخن فرشتگان خواهند بود و هدفشان ممنوع ساختن مشركان از رحمت خدا است . و بعضى نيز گفته‌اند كه گوينده اين سخن مجرمانند كه به يكديگر اين را مىگويند ، ولى ظاهر همان معنى اول است كه بسيارى از مفسران آن را اختيار كرده و يا به عنوان اولين تفسير از آن ياد نموده‌اند ( 1 ) . اما در اينكه آن روز كه مجرمان ، فرشتگان را ملاقات مىكنند كدام روز است ؟ مفسران دو احتمال داده‌اند بعضى گفته‌اند روز مرگ است كه انسان فرشته مرگ را مىبيند چنان كه در آيه 97 سوره نساء مىخوانيم : وَلَوْ تَرى إِذِ الظَّالِمُونَ فِي غَمَراتِ الْمَوْتِ وَالْمَلائِكَةُ باسِطُوا أَيْدِيهِمْ أَخْرِجُوا أَنْفُسَكُمُ : « اگر ظالمان را ببينى هنگامى كه در امواج مرگ قرار گرفته‌اند و فرشتگان دستها را گشوده‌اند و مىگويند جان خود را بيرون كنيد . . . » . بعضى ديگر اين تفسير را انتخاب كرده‌اند كه منظور روز قيامت و رستاخيز است كه مجرمان در برابر فرشتگان عذاب قرار مىگيرند و آنها را مشاهده مىكنند . تفسير دوم با توجه به آيات بعد كه سخن از رستاخيز مىگويد و مخصوصا جمله يومئذ اشاره به آن مىگيرد ، نزديكتر به نظر مىرسد . آيه بعد وضع اعمال اين مجرمان را در آخرت مجسم ساخته ، مىگويد : « ما به سراغ تمام اعمالى كه آنها انجام دادند مىرويم و همه را همچون ذرات غبار پراكنده در هوا مىكنيم » ! ( * ( وَقَدِمْنا إِلى ما عَمِلُوا مِنْ عَمَلٍ فَجَعَلْناه هَباءً مَنْثُوراً ) * ) .

--> ( 1 ) تفسير الميزان ، تفسير فخر رازى ، تفسير فى ظلال ، و تفسير ابو الفتوح رازى ذيل آيه مورد بحث .