الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
8
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
« و هر باردارى ( در آن صحنه باشد ) چنين خود را سقط مىكند » ( وَتَضَعُ كُلُّ ذاتِ حَمْلٍ حَمْلَها ) . سومين بازتاب اينكه « مردم را به صورت مستان مىبينى ، در حالى كه مست نيستند ! » ( وَتَرَى النَّاسَ سُكارى وَما هُمْ بِسُكارى ) . « ولى عذاب خدا شديد است » كه اين چنين هول و وحشت به دلها افكنده و انسانها را از خود بى خود ساخته است ( وَلكِنَّ عَذابَ اللَّه شَدِيدٌ ) . نكتهها : 1 - در زلزلههاى دنيا ، و حوادث وحشتناك نيز گاهى اين پديدهها به صورت جزئى پيدا مىشود ، يعنى مادران كودكان خود را فراموش كرده ، و بارداران جنين خود را ساقط مىكنند ، و بعضى همچون افراد مست از خود بى خود مىشوند ولى جنبه عمومى و همگانى ندارد اما زلزله رستاخيز چنانست كه از مشاهده آن همه مردم به اين حالات گرفتار مىشوند . 2 - اين آيات ممكن است اشاره به پايان جهان كه مقدمه رستاخيز است باشد در اين صورت « زنان باردار ، يا كودكان شير خوار » مفهوم اصلى خود را خواهد داشت ، ولى اين احتمال نيز وجود دارد كه اشاره به زلزله روز قيامت باشد ( به قرينه جمله لكِنَّ عَذابَ اللَّه شَدِيدٌ ) در اين صورت ذكر جملههاى فوق جنبه مثال پيدا مىكند ، يعنى آن قدر ، صحنه وحشتناك است كه اگر زنان باردارى وجود داشته باشند همگى سقط جنين مىكنند ، و اگر كودكان شيرخوارى باشند مادرها آنها را به كلى فراموش خواهند كرد .