كسى كه پيشواى صدق و راستى براى ملتى شد در اعمال همه آنها شريك و سهيم است و گويى خود ، امتى است . - ابراهيم در آن زمان كه هيچ خدا پرستى در محيطش نبود و همگى در منجلاب شرك و بت پرستى غوطه ور بودند تنها موحد و يكتاپرست بود ، پس او به تنهايى امتى و مشركان محيطش امت ديگر بودند . - ابراهيم سرچشمه پيدايش امتى بود و به همين سبب نام امت بر او گذارده شده . و هيچ اشكالى ندارد كه اين كلمه كوچك يعنى « امت » تمام اين معانى بزرگ را در خود جمع كند ، آرى ابراهيم يك امت بود ، يك پيشواى بزرگ بود ، يك مرد امتساز بود ، و در آن روز كه در محيط اجتماعيش كسى دم از توحيد نمىزد او منادى بزرگ توحيد بود ( 1 ) . در اشعار عرب نيز ميخوانيم : ليس على اللَّه بمستنكر ان يجمع العالم فى واحد ! از خداوند عجيب نيست كه جهان را در انسانى جمع كند ! 2 - وصف ديگر او ( ابراهيم ) اين بود كه « بنده مطيع خدا بود » ( * ( قانِتاً لِلَّه ) * ) 3 - « او همواره در خط مستقيم » اللَّه « و طريق حق ، گام مىسپرد » ( * ( حَنِيفاً ) * ) 4 - « او هرگز از مشركان نبود » و تمام زندگى و فكر و زواياى قلبش را تنها نور « اللَّه » پر كرده بود ( * ( وَلَمْ يَكُ مِنَ الْمُشْرِكِينَ ) * ) .

--> ( 1 ) در احاديث اسلامى كه درباره عبد المطلب آمده است مىخوانيم : يبعث يوم القيامة امة واحدة عليه بهاء الملوك و سيماء الانبياء « عبد المطلب ( به خاطر آنكه در يك محيط شرك و بت پرستى مدافع توحيد بود ) در روز قيامت به صورت امتى مبعوث مىشود كه درخشندگى زمامداران ( عدل ) و سيماى انبياء دارد ( سفينة البحار جلد 2 صفحه 139 ) .