الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
401
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
4 - آداب تلاوت قرآن همه چيز نياز به برنامه دارد مخصوصا بهره گيرى از كتاب بزرگى همچون قرآن ، به همين دليل در خود قرآن براى تلاوت و بهره گيرى از اين آيات آداب و شرائطى بيان شده است : 1 - نخست مىگويد : لا يَمَسُّه إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ : « قرآن را جز پاكان لمس نمىكنند » اين تعبير ممكن است هم اشاره به پاكيزگى ظاهرى باشد كه تماس گرفتن با خطوط قرآن بايد توام با طهارت و وضو باشد ، و هم اشاره به اينكه درك مفاهيم و محتواى اين آيات تنها براى كسانى ميسر است كه پاك از رذائل اخلاقى باشند ، تا صفات زشتى كه بر ديده حقيقت بين انسان پرده مىافكند ، آنها را از مشاهده جمال حق محروم نگرداند . 2 - به هنگام آغاز تلاوت قرآن بايد از شيطان رجيم و رانده شده درگاه حق ، به خدا پناه برد ، چنان كه در آيات فوق خوانديم « * ( فَإِذا قَرَأْتَ الْقُرْآنَ فَاسْتَعِذْ بِاللَّه مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجِيمِ ) * » . در روايتى از امام صادق ع مىخوانيم كه در پاسخ اين سؤال كه چگونه اين دستور را عمل كنيم ؟ و چه بگوئيم ؟ فرمود بگو : استعيذ بالسميع العليم من الشيطان الرجيم و در روايت ديگرى مىخوانيم كه امام به هنگام تلاوت سوره حمد فرمود : اعوذ باللَّه السميع العليم من الشيطان الرجيم ، و اعوذ باللَّه ان يحضرون : « به خداوند شنوا و دانا از شيطان رجيم پناه مىبرم ، و هم به او پناه مىبرم از اينكه نزد من حضور يابند » ! و همانگونه كه در بالا گفتيم اين پناه بردن نبايد محدود به لفظ و سخن باشد بلكه بايد در اعماق روح و جان نفوذ كند به گونه اى كه انسان هنگام تلاوت قرآن از خوهاى شيطانى جدا گردد ، و به صفات الهى نزديك شود ، تا موانع فهم كلام حق از محيط فكر او برخيزد و جمال دلاراى حقيقت را بدرستى ببيند .