الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
308
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
ما نمىتوانيم بفهميم قوانين شهر عسل كه بوسيله روح كندو وضع شده در كدام مجمع شورا مطرح مىگردد و تصميم به اجراى آن مىگيرند و كيست كه فرمان حركت را در روز معين صادر مىكند ؟ آرى در كندو مقدمات مهاجرت براى اطاعت خدايى كه سرنوشت زنبور عسل را در دست گرفته فراهم مىشود » ( 1 ) . اگر دانشمند مزبور به خاطر رسوباتى كه از مكتب ماديگرايان در فكر او وجود داشته با ابهام از اين مساله سخن مىگويد ما با توجه به راهنمايى قرآن ، بسيار خوب درك مىكنيم كه اينهمه آوازهها و برنامهها از كجاست و تنظيم كننده و فرمان دهنده كيست ؟ ! چه تعبير زيبايى قرآن دارد * ( وَأَوْحى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ . . . ) * : « پروردگارت به زنبور عسل وحى و الهام فرستاد . . . » ! از اين رساتر و جامعتر و گوياتر تصور نمىشود . هر چند آنچه درباره زنبوران عسل ناگفته ماند بسيار بيش از آنست كه گفتيم اما روش تفسيرى ما اجازه نمىدهد كه بيش از اين مقدار ، موضوع فوق را دنبال كنيم ( 2 ) . ولى آيا همين مقدار كه گفتيم براى پى بردن به عظمت پروردگار براى آنها كه اهل فكر و انديشهاند كافى نيست ؟ آرى * ( إِنَّ فِي ذلِكَ لآيَةً لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ ) * .
--> ( 1 ) تلخيص از صفحات 35 و 36 زنبور عسل نوشته مترلينگ . ( 2 ) در بحثهاى فوق درباره زنبوران عسل و خواص خود عسل از كتابهاى اولين دانشگاه و آخرين پيامبر ، و « زنبور عسل » نوشته مترلينگ ، و « شگفتيهاى عالم حيوانات » و بعضى كتب ديگر استفاده شده است .