الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
422
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
بعضى نيز اصرار دارند كه ضمير « عليه » در جمله « * ( فَأَنْزَلَ اللَّه سَكِينَتَه عَلَيْه ) * » به « ابو بكر » باز مىگردد ، زيرا پيامبر ص نياز به سكينه و آرامش نداشت ، بنا بر اين نزول سكينه و آرامش براى همسفر او ( ابو بكر ) بود . در حالى كه با توجه به جمله بعد كه مىگويد : « * ( وَأَيَّدَه بِجُنُودٍ لَمْ تَرَوْها ) * » : « او را با لشكرى نامرئى يارى كرد » و با توجه به اتحاد مرجع ضميرها روشن مىشود كه ضمير « عليه » نيز به پيامبر ص بر مىگردد ، و اين اشتباه است كه ما تصور كنيم « سكينه » مربوط به موارد حزن و اندوه است ، بلكه در قرآن كرارا مىخوانيم كه سكينه بر شخص پيامبر نازل گشت هنگامى كه در شرائط سخت و مشكلى قرار داشت ، از جمله در آيه 26 همين سوره در جريان جنگ « حنين » مىخوانيم : « ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّه سَكِينَتَه عَلى رَسُولِه وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ » « خداوند سكينه و آرامش را در آن شرائط سخت بر پيامبرش و بر مؤمنان نازل كرد و نيز در آيه 26 سوره « فتح » مىخوانيم : « فَأَنْزَلَ اللَّه سَكِينَتَه عَلى رَسُولِه وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ » در حالى كه در جملههاى قبل در اين دو آيه هيچگونه سخنى از حزن و اندوه به ميان نيامده است بلكه سخن از پيچيدگى اوضاع به ميان آمده . در هر حال آيات قرآن نشان مىدهد كه نزول سكينه به هنگام مشكلات سخت صورت مىگرفته و بدون شك پيامبر ص در « غار ثور » لحظات سختى را مىگذراند . و عجيبتر اينكه بعضى گفتهاند جمله « * ( أَيَّدَه بِجُنُودٍ لَمْ تَرَوْها ) * » به « ابو بكر » باز مىگردد ! ! در حالى كه تمام بحث اين آيه بر محور يارى خداوند نسبت به پيامبر دور مىزند و قرآن مىخواهد روشن كند كه پيامبر ص تنها نيست و اگر ياريش نكنيد خدا ياريش خواهد كرد چگونه كسى را كه تمام بحث بر محور او دور مىزند رها ساخته ، و به سراغ كسى مىروند كه به عنوان تبعى از او بحث شده