عقايد مختلف مردم در بارهء آن مسائل مطرح مىگردد ، شخص مورد تربيت از آن قدرت كه در مراحل ابتدائى آورده است ، استفاده نموده ، حق را از باطل و صحيح را از غلط تشخيص خواهد داد ، زيرا فرض اينست كه در مراحل ابتدائى فطرت ناب شخص مورد تربيت به فعاليت افتاده و ملاكها و معيارهائى پويا را درك نموده است . و اگر تعليم و تربيت غير از اين كه گفتيم بوده باشد و اشخاص مورد تعليم و تربيت ، حقايقى را كه براى آنان طرح و تلقين مىشود بيرون از ذات خود تلقى نموده و استعدادها و نيروهاى درونى خود را ناديده بگيرد و تدريجا آنها را سركوب كند ، مانند لوحهء ناآگاه و بىاختيارى خواهد بود كه هر لحظه اى يك قلم بيگانه خطى يا شكلى روى آن مىكشد . بنا بر اين قابل پذيرش ساختن حقايق و واقعيتها بعنوان مختصات و لوازم ذاتى اشخاص بوسيلهء تعليم و تربيت ضرورتى است مساوى ضرورت وجود انسان در جامعه ، نه حيوانى مقلد كه نمايش انسانى دارد . اگر اين نوع تعليم و تربيت در يك جامعه رواج پيدا كند ، شمارش نوابغ و مكتشفان و متفكران در مسيرهاى گوناگون افزايش خواهد يافت و ضمنا دارندگان اين امتيازات بمقتضاى « حيات معقول » امتيازات خود را به رخ مردم جامعه نخواهند كشيد . 6 ، 7 - لا ننتفع بما علمنا و لا نسئل عمّا جهلنا ( و از آنچه كه مىدانيم سودى نمىبريم و در بارهء آنچه كه نمىدانيم سؤالى نمىكنيم ) . واقعيات حيات را مىدانيم ولى سودى از آنها نمىبريم و بر جهل خود رضايت داده و در صدد بر طرف كردن آن بر نمىآئيم اينست كارنامهء حيات ما : اينست يكى از مختصات « حيات طبيعى محض » كه دانستن حقايق و