محمد تقي جعفري
35
ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي )
4 - آيات فراوانى در قرآن پيمان شكنى را سخت محكوم نموده تبهكارى پيمان شكنان را اثبات مىكند . مانند : * ( فَبِما نَقْضِهِمْ مِيثاقَهُمْ لَعَنَّاهُمْ وَجَعَلْنا قُلُوبَهُمْ قاسِيَةً ) * ( 1 ) . ( به جهت پيمانشكنى كه مرتكب شدند ، آنان را لعنت كرديم و دلهايشان را به قساوت مبتلا ساختيم ) . 5 - بعضى از اين آيات خودشكنى پيمانشكنان را گوشزد مىكند . مانند : * ( إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ الله ) * ( 2 ) . ( كسى كه تعهد خود را مىشكند ، اين شكست به ضرر او تمام مىشود ) . اين همان نكته است كه گفتيم : بدانجهت كه شخصيت آدمى در حال تعهد وابسته به ايفاى آن است ، با شكستن تعهد ، شخصيت خود انسان متعهد مىشكند . 7 - سترنى عنكم جلباب الدّين و بصّرنيكم صدق النّيّة ( پردهء دين ، مرا از شما پوشانيده و صدق و صفاى نيتم ، مرا بر شما بينا ساخته است ) . چگونه دين پردهء تاريكى روى واقعيت مىكشد در تفسير اين جمله ابن ابى الحديد معتزلى مىگويد : بدانجهت كه شما تظاهر به شعائر اسلامى مىكنيد ، من نمىتوانم با شما مانند غير مسلمانان رفتار كنم [ تكليف من اينست كه شما را مسلمان تلقى كنم و رفتار اسلامى با شما داشته باشم ] با اين كه شما منافقيد و از اسلام واقعى برخوردار نيستيد . ولى من به جهت صفا و صدق نيت از درون پليد شما مطَّلعم و مىدانم كه درون شما پليد و ناپاك است . ابن ابى الحديد احتمال ديگرى هم مىدهد و آن اينست كه دين من نمىگذارد كه خود را به شما معرفى كنم ( 3 ) . . .
--> ( 1 ) المائدة آيهء 13 . ( 2 ) الفتح آيهء 10 . ( 3 ) شرح نهج البلاغه - ابن ابى الحديد ج 1 ص 210 .