فراز جاى نگران است . بدانيد كه امروز رياضت است و فردا مسابقت ، و خطَّ پايان ، دروازهء بهشت برين است ، و آن كه بدان نرسد در دوزخ جايگزين . آيا كسى نيست كه از گناه توبه كند پيش از آنكه مرگش سر رسد ؟ آيا كسى نيست كه كارى كند ، پيش از آنكه روز بدبختىاش در رسد ؟ بدانيد كه شما در روزهايى به سر مىبريد . كه فرصت ساختن برگ است ، و از پس اين روزها مرگ است . آن كه اجل نارسيده ، ساز خويش برگيرد ، د آن بيند و از مرگ آسيب نپذيرد ، و آن كه تا دم مرگ كوتاهى كند ، حاصل رش خسران است و مرگ او موجب زيان . كار از روى دل چنان كنيد ، كه گويى از بيم جان كنيد . من چون بهشت جايى را نديده‌ام ، خواهان آن آسوده و از پاى نشسته ، و نه چون دوزخ ، ترسندهء از آن خفته - و از بيم رسته . بدانيد ، آن كه حق او را سود ندهد ، باطل زيانش رساند و آن كه به راه نيفتد ، گمراهى به هلاكتشكشاند . شما را فرموده‌اند كه بار بربنديد و توشه برگيريد . من بر شما از دو چيز بيشتر مىترسم : دنبال هواى نفس رفتن ، و آرزوى دراز در سر پختن . پس تا در اين جهانيد ، از آن چندان توشه برداريد كه فردا خود را بدان نگاهداشتن توانيد . [ مىگويم ، اگر سخنى بود كه مردم را به زهد كشاند ، و به كار آخرت ناچار گرداند ، اين سخن است و در بارهء آن بس كه ، دل را از آرزوها چنان برد كه روشن شود و پند گيرد ، و بيش پى كار دنيا نگيرد ، و شگفتتر ، سخن اوست كه فرمايد : « امروز مضمار است و فردا مسابقت ، سبقه بهشت است ، و دوزخ غايت . » كه در اين سخن گذشته از فخامت لفظ و عظمت معنى و تمثيل راست و تشبيه حقيقى و بىكم و كاست ، سرّى عجيب و معنيى لطيف نهفته است كه امام فرمايد : « و السّبقه الجنة و الغاية النّار » كه چون معنى « سبقه » و « غايت » مخالف يكديگر است ، به دو لفظ از آن تعبير كرد و نفرمود : « السّبقة النّار » ، كه « سبقه » به معنى « پيشى گرفتن » در كارى است محبوب و غرضى مطلوب ، و آن بهشت است نه دوزخ « نعوذ باللَّه منها » و روا نبود كه گويد :