گرايشهاى چهارگانهء گذشته هيچ يك داراى اين مزيت نبود كه بتواند پاسخ « ما در كجا هستيم ؟ » را به طور قانع كننده در اختيار انسانها بگذارد . به اضافهء اين كه انسان مىتواند به همهء گرايشهاى چهارگانه با وضع ماشينى كه از منطقهء ارزش بر كنار است وارد شود ، در صورتى كه بايستگى موجود در گرايش دينى ، انسان را از وضع ناخود آگاه ماشينى بالاتر مىبرد و او را از چنگال طبيعت و ساير انسانها كه براى او جز دستگاه پيچيدهء ماشينى ( مانند خود او ) چيز ديگرى نيستند ، مىگيرد و به خود او بر مىگرداند . دو مسئلهء اساسى در اين مورد وجود دارد كه متذكر مىشويم : 1 - تكاليف دينى يعنى چه ؟ 2 - علم و فلسفه و اخلاق با دين چه رابطه‌اى دارند ؟ 1 - تكاليف دينى يعنى چه ؟ علل و عوارض متعددى باعث شده است كه تكاليف دينى به عنوان مقدارى از مسائل تعبدى خالص و وظايفى كه به مقتضيات زمان و ساير عوامل محيط به وجود آمده است و مقدارى از رسوم و اخلاق تابو تلقى شود ، به همين جهت است كه ما مىتوانيم امثال اين جملات را : « دين با منطق و عقل سر و كار ندارد » در كلمات افرادى به بينيم . اديان حقه مخصوصاً دين اسلام كه جديدترين و آخرين اديانى است كه به بشريت ابلاغ شده است داراى دو نوع تكاليف اساسى مىباشد : نوع اول - منطقى و عقلانى خالص كه با نظر به طبيعت جاريهء انسانها در طول زمانها و محيطهاى گوناگون مقرر شده است ، مانند مسائل اقتصادى و حقوقى و اخلاقى و علمى . دين واقعى كه از دسترس انحرافات و غرض ورزىها بدور بوده است ، قوانين و تكاليف كلى را كه براى مسائل فوق وضع كرده است ، بدون كوچكترين ترديد