جرّ و به ضمير خود با هم متعدّى نشود بنا بر اين لزيد ضربته گفته نمىشود . همچنين در اسم بودن ربّ به اين گفته : ربّ رجل كريم جاء ، استدلال شده كه در جواب سؤال كسى گفته مىشود كه مىپرسد : ما جاءك رجل ، و مجرور ربّ متعلَّق به كلمهء بعد از آن به صورت قيام متعلَّق است نه به صورت واقع شدن در مثل گفتهء تو : ربّ رجل كريم حصل ، هذا ، و كلمه اى كه ربّ بر آن داخل مىشود واجب است كه بنا بر قول اصحّ صفت باشد چون تقليل كه معناى ربّ است با تخصيص مناسبتر است ، و غالبا فعل ربّ حذف مىشود . چون بيشتر اوقات در جواب سؤال واقع مىشود و به قرينهء سؤال از ذكر كردن فعل بى نياز مىباشد . و گفته امام ( ع ) : فيما يضرّه بنا بر قول اصحّ با متعلَّق آن كه در تقدير است صفت ساع مىباشد و فعل آن حذف شده و تقدير كلام چنين است : ربّ ساع يسعى و يجتهد فيما يضرّه لقيته او صادفته او سمعته ، بسا شخص كوشايى كه در موردى مىكوشد كه به زيان اوست ملاقات كردم يا با او بر خورد كردم يا شنيدم . معناى كلمه اين است كه چه بسا مردى كه بر ضرر خود مىكوشد ، چون خردش اندك و بى تدبير و ناتوان است از آن كه فرجام كارش را بفهمد و خوبى كار در چشمش ظاهر شود و بد بودن و زشتى آن از نظرش پنهان باشد تا آن جا كه آن را نيكو مىبيند و آن را به نفع خود مىپندارد و سخت براى آن مىكوشد . خداوند متعال فرمايد : آيا كسى كه بدى كارش برايش آراسته شده پس آن را نيكو بيند ( 1 ) و نيز فرمايد : و بسا كه چيزى را دوست بداريد با آن كه براى شما شرّ و بد است ( 2 ) تا آخر آيه ، پس بر خردمند شايسته تر آن است كه در همه حالات و كارهايش محتاط باشد و در كارهايى بكوشد كه عقل و شرع با آن همراه و موافق باشد و از كارى كه خير و نفع آن آشكار نيست بپرهيزد چون هر كه از كارهاى شبهه ناك نپرهيزد نزديك باشد كه در كار حرام محض افتد . 55 - اليأس حر و الرجاء عبد . امير مؤمنان عليه السلام فرمايد : نا اميدى آزاد است و اميد بنده است . شارح گويد : يعنى صاحب نوميدى و اميد آزاد و بنده است ، يا به اين طريق كه با

--> ( 1 ) فاطر ( 35 ) اوّل آيه 8 . ( 2 ) بقره ( 2 ) قسمتى از آيه 216 .