حاج ملا هادي السبزواري

223

شرح مثنوى

انديشه‌هاى مصايب قبل از وقوع گرامى داشتنش آن است كه بدانى كه هر چه آيد خوش آيد . ( ( 3691 ) ) كز محبت با من محبوب كش * رو نكرد ايوب يك لحظه ترش ن 1011 22 - ك 341 16 محبوب كش : بلا را « محبوب كُش » فرموده ، چه بلاكشان كه بلا آنها را مقتول مىسازد ، محبوب خدايند نه همين محبّ خدا . و مرتبهء محبوبيت خدا از مُحبيّت بالاتر است . ( ( 3694 ) ) كه اَعِذنى خالِقى مِن شَرِّه * لا تُحَرِّمنى اَنِل مِن بِرِّه ن 1012 3 - ك 341 18 اعذنى : پناه دِه مرا اى خالق من از انديشه‌هاى بد ، كه وساوس و هوا جسند و به منزلهء دزدند كه به خانهء قلب در آيند ، نه مهمان . و محروم مكن ما را تا برسم به خوب از انديشه‌ها . ( ( 3695 ) ) رَبِّ اَوزِعنى لِشُكرِ ما اَرى * لا تُعَقِّب حَسرَةً لى اِن مَضى ن 1012 4 - ك 341 18 ربّ اوزعنى : اشارت است به كريمهء * ( « رَبِّ أَوْزِعْنِي أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ اَلَّتِي أَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلى والِدَيَّ » 27 : 19 ( 1 ) . كه سليمان عرض مىكند كه پروردگارا الهام كن مرا و حريص كن مرا بر اينكه شكر كنم نعمت تو را كه انعام فرموده اى بر من و بر والدين من . لا تعقب : به عقب مينداز از براى من حسرتى اگر بگذرد و فوت شود نعمتى . ( ( 3696 ) ) آن ضمير رو ترش را پاس دار * آن ترش را چون شكر شيرين شمار ن 1012 5 - ك 341 19 رو ترش را پاس دار : پاس داشتن صور بلايا كه در خيال واقع شد ، به آنست كه به چيزهايى كه از آنها تسلَّى مىدهند ، نپردازد . و پاسِ انديشه‌هاى منذر به آن است كه در مقام رضا و تسليم متمكَّن باشد . و مقامِ رضا درياى استواست . و فرموده‌اند كه « الرِّضا بابُ الله الأعظَم » ( 2 ) . و ابرار مىكوشند كه خدا از ايشان راضى باشد . و اخيار مىكوشند كه ايشان از خدا راضى باشند در هر بلايى و رخايى . و گويند كه خدا واسع عليم است ، و رضاى او اسهل است ، و بندهء مخلوق ضعيف است ، و ضيق و صعوبتى دارد تا به قضا و قدر خدا راضى شود . ( ( 3698 ) ) فكرت غم را مثال ابر دان * با ترش تو رو ترش كم كن چنان ن 1012 7 - ك 341 20

--> ( 1 ) قرآن كريم ، سورهء نمل ، آيهء 19 . . ( 2 ) منبع يافت نشد . .