است . و راهنماى اينها علم است ، چنان كه مىفرمايد - انما يخشى الله من عباده العلماء - تنها علماء هستند كه در مقابل عظمت پروردگار خشيت دارند . [ ( شرح ) ] به طور خلاصه : اگر كسى خواسته باشد به خود برسد و رعايت حال خود نموده و سعادت و نيكبختى خود را به دست بياورد : مىبايد صد در صد از آلودگيهاى زندگى مادى و دنيوى ( شهوتپرستى ، هوى خواهى ، محبت به مال و عنوان ، طمع و حرص و غضب ، خود نمائى و خود خواهى ، مشغول بودن به هوسها و آرزوهاى دنيوى ) و از آنچه دل آدمى را فريفته و مشغول مىسازد ، بر كنار باشد . و در نتيجه حالت فراغت و آرامش خاطر و صفاى قلبى پيدا كرده ، و بتواند قدم به صراط حقيقت گذارده ، و براى رسيدن به مطلوب و به دست آوردن گمشدهء حقيقى خود كه سعادت و كمال است ، سير كند . هر كسى نالد ز دست اين و آن ، من همى نالم ز خود اى دوستان آن منم من مايهء رنج و محن ، اى مسلمانان فغان از دست من چون خودى مر كافران را شد قرين ، شد جهنم هم محيط كافرين و بايد با مهيا كردن و آراستن خود و بلكه از نخستين قدم از پيشگاه جلال پروردگار متعال درخواست يارى و توفيق كرد ، و شرط آن اينست كه انسان خود را نيازمند و فقير و خاضع بيند ، و در اثر نياز و فقر و احتياج دست حاجت به پيشگاه پروردگار مهربان بلند كرده ، و توفيق اطاعت و بندگى بخواهد ، و تا كسى خود را محتاج و فقير نبيند ؛ مشمول توفيق نگردد . آب كم جو تشنگى آور به دست ، تا بجوشد آبت از بالا و پست با تضرع باش تا شادان شوى ، گريه كن تا بىدهان خندان شوى