شعار دين خود را * ( لَهْواً وَلَعِباً ) * مشغول و بازيچه چه ايشان در عيد خود بحوالى كعبه مىآمدند و دست ميزدند و بازى ميكردند و تحريم ما احل اللَّه چون بحيره و وصبله نيز داخل لهو است چه لهو عبارتست از صرف همت به آنچه مستحسن نباشد كه منصرف شوند به آن و لعب طرب فرح است به آنچه مستحسن نبود كه طلب آن كنند * ( وَغَرَّتْهُمُ الْحَياةُ الدُّنْيا ) * و بفريفت ايشان را زندگانى دنيا و طول مهلت تا از حق تعالى فراموش كردند و ندانستند كه دنيا غداريست و مكارى بازى دهنده * ( فَالْيَوْمَ نَنْساهُمْ ) * پس امروز با ايشان معامله ناسيان كنيم به اين معنى كه فرو گذاريم ايشان را در آتش * ( كَما نَسُوا ) * چنان كه فرو گذاشتند و بر خواطر نگذرانيدند و مستعد نشدند * ( لِقاءَ يَوْمِهِمْ هذا ) * ديدن اينروز را * ( وَما كانُوا ) * و چنانچه بودند كه از روى عناد * ( بِآياتِنا يَجْحَدُونَ ) * بآيتهاى كتب و يا بعلامات ربوبيت انكار مىكردند و در اين آيه خلافست در آنكه جميع آن كلام حق تعالى است بعد از حكايت اهل جنت تا بقوله حَرَّمَهُما عَلَى الْكافِرِينَ يا از تتمهء كلام اهل جنت است الى قوله الحياة و بعد از آن حق سبحانه استيناف كلام فرموده بقوله * ( فَالْيَوْمَ نَنْساهُمْ ) * و چون حقتعالى ذكر فريقين نمود در عقب آن بيان انزال كتاب و حجت ميفرمايد بر ايشان بقوله * ( وَلَقَدْ جِئْناهُمْ ) * و بتحقيق كه آورديم براى اين گروه كفار * ( بِكِتابٍ فَصَّلْناه ) * كتابى را كه بيان كرديم معانى آن را و مفصل ساختيم در او هر چه به كار آيد از عقايد و احكام و مواعظ مفصله * ( عَلى عِلْمٍ ) * بر دانش خود اين در محل نصب است بر حاليت أي عالمين بوجه تفصيله يعنى در حالتى كه عالميم بوجه تبيين آن و يا حال است از كتاب و تقدير اين كه مشتملا على علم يعنى در حالتى كه آن كتاب مشتمل است بر علم شريعت از اصول و فروع و قوله * ( هُدىً ) * حالست از مفعول فصلناه يعنى آورديم اين كتاب را در حالتى كه راه نماينده است * ( وَرَحْمَةً ) * و خداوند بخشش * ( لِقَوْمٍ يُؤْمِنُونَ ) * براى گروهى كه ميگروند يعنى مرشد ايشان به حق و منجى ايشان از ضلالت و تخصيص اهل ايمان با آنكه هدايت و رحمت است نسبت بجميع مكلفان بجهة انتفاع اهل ايمان است به آن و عدم انتفاع غير ايشان به آن * ( هَلْ يَنْظُرُونَ ) * آيا انتظار مىبرند استفهام براى انكار است يعنى منتظر نيستند * ( إِلَّا تَأْوِيلَه ) * مگر عاقبت كتاب به آنچه به آن راجع شود به آن امر قرآن از تبيين صدق آن بظهور آنچه ناطق است به آن از وعد و وعيد يعنى ايمان نمىآرند تا براى العين وعد و وعيد آن را به