بايشان رسانيد و اينحكم قبل از اين گذشت لكن اعادهء آن به جهت اهتمام است به آن مرويست كه ثابت بن يسار زن خود را طلاق داد و سه روز مانده بود تا عده بسر آيد با او رجعت كرد و باز طلاق داد و همچنين در نه ماه سه بار طلاق داد و سه بار رجعت كرد حقتعالى در اين آيه بجهة مبالغه بعد از امر بامساك بر وجه حسن نهى فرمود از ضد آن و گفت * ( وَلا تُمْسِكُوهُنَّ ) * و باز مداريد ايشان را يعنى رجعت مكنيد * ( ضِراراً ) * بجهة ارادهء ضرر رسانيدن * ( لِتَعْتَدُوا ) * تا ستم كنيد بر ايشان بدرازى مدة عدة يا بملجا گردانيدن ايشان را بافتدا و يا بتقصير در نفقه و مسكن و لام متعلق است به ضرار زيرا كه مراد تقييد آنست بتعدى چه مطلق ضرار موجب اثم نيست * ( وَمَنْ يَفْعَلْ ذلِكَ ) * و هر كه بكند چنين يعنى ضرر بزن رساند بر وجه تعدى * ( فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَه ) * پس بتحقيق كه ستم و بيداد كرده است بر نفس خود و خود را در معرض غضب ربانى آورده و آزار رساننده به زبان صاحب شريعة عليه الصلاة و التحية ملعون است حيث قال ( ملعون من ضار مسلما او ماكر ) يعنى ملعون است آنكه مسلمانى را ضرر رساند يا با او مكرى كند و در اخلاق ركنيه آورده كه در امت موسى عليه السلام هر كرا خواستندى كه دعاى بد كنند گفتندى كه فلان بدكردار و دل آزار باد چه كسى كه آزار بيش كند زود بورطهء هلاك در افتد * ( وَلا تَتَّخِذُوا آياتِ اللَّه ) * و فرا مگيريد احكام الهى را كه از جمله آن امساك بمعروف و تسريح باحسان است * ( هُزُواً ) * آنچه به آن افسوس و سخريه كنيد يعنى اعراض مكنيد از آن و تهاون منمائيد در عمل بدان اين مأخوذ است از قول عرب در حق كسى كه در امرى بجد نباشد ( انما انت هاز ) گوئيها اين نهى است از هزو و مراد به آن امر است بضد آن و گويند در ابتداى اسلام مردى بود كه متزوج ميشد و طلاق ميگفت و اعتاق رقبه مىكرد و بعد از آن ميگفت لعب بازى ميكنم حق سبحانه فرمود * ( لا تَتَّخِذُوا آياتِ اللَّه هُزُواً ) * و از پيغمبر ( ص ) مرويست كه ثلث جدهن جد و هزلهن جد الطلاق و النكاح و الرجعة * ( وَاذْكُرُوا ) * و ياد كنيد * ( نِعْمَتَ اللَّه عَلَيْكُمْ ) * نعمتهاى خداى را كه فايض گردانيد بر شما و از جملهء آن هدايتست و بعثت محمد ( ص ) و توسيع در احكام خصوصا در باب مناكحات چه در شرايع امم سالفه هيچ كس را زياده از يك زن در نكاح روا نبودى مگر پيغمبران را و در شرع ما تا چهار حره در عقد واحدى جايز است و آنها را بعد از طلاق مراجعت جايز نبودى و ما را رواست و ما دام كه زن مطلقه زنده بودى تزويج حلال نبودى بزن ديگر كه غير مطلقه باشد و در اين شريعت حلال است * ( وَما أَنْزَلَ عَلَيْكُمْ ) * و ديگر ذكر كنيد آن چيزى را كه فرو فرستاده شده است بر شما * ( مِنَ الْكِتابِ ) * از قرآن * ( وَالْحِكْمَةِ ) * و احكام