و رب الكعبة ) كه در وقت ضربت فرمود نيز به جهت تيقن او بود بوصول او ببهشت و عمار ياسر نيز در حرب صفين ميگفت كه ( الان الا فى الاحبة محمدا ص و حزبه ) يعنى اكنون ميرسم بدوستان خود كه محمد است و ياران او پس هر كه جازم است به رسيدن ببهشت البته تمناى آن خواهد كرد و در صدد آن خواهد بود كه هر چند زودتر از دار نقمت بدار نعمت ارتحال نمايد خصوصا گاهى كه متيقن باشد كه بهشت خاصهء او خواهد بود و غيرى در آن شريك او نخواهد بود و اينكه در حديث واقع شده كه لا يتمنين احدكم الموت بضر نزل به و لكن ليقل اللهم احينى ما دامت الحياة خير الى و توفنى ما دامت الوفاة خير الى مراد نهى است از تمناى موت نزد ضرر چه آن دال است بر جزع و مامور به صبر است و تفويض به او سبحانه و ديگر اين كه ما ايمن نيستيم از وقوع تقصير در مامور به پس حياة ضرورى باشد براى تدارك ما فات * ( وَلَنْ يَتَمَنَّوْه ) * و آرزو نكنند جهودان مرگ را * ( أَبَداً ) * هرگز * ( بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ ) * بسبب آن چه پيش فرستاده است دستهاى ايشان از موجبات دوزخ چون قتل انبياء و تحريف نعت حضرت مصطفى ص و انكار آن حضرت با وجود علم ايشان بحقيقت او و بدانكه چون يد عامله كه مختص به انسان است آلت قدرت او است بر عامهء صنايع و اكثر منافع او از آنست از اين جهت حقتعالى يك بار نفس را به آن تعبير نمود و يك بار قدرت را به آن كما قال يَدُ اللَّه فَوْقَ أَيْدِيهِمْ پس مراد * ( بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ ) * ( ما قدمت انفسهم ) است و اين جمله اخبار است بغيب كه موافق واقع بوده زيرا كه اگر موت متمناى ايشان ميبود هر آينه ميگفتند و مشهور ميشد ميان اهل كتاب كه اهل مطاعناند در اسلام و هيچكس از ايشان اين را از ايشان نقل نكرده و تمنى از عمل قلب نيست تا مخفى بماند بلكه آن عبارتست از آنكه كسى گويد ليت كذا پس اگر تمناى موت ميداشتند هر آينه تلفظ ميكردند به اينكه ( قد تمنيتا الموت فى قلوبنا ) و ابن عباس از پيغمبر ص نقلكرده كه ( لو تمنوا الموت لغص كل انسان بربقه فمات مكانه و ما بقى على وجه الارض يهودى ) يعنى اگر مرگ تمنا كردندى در حال آب دهن در گلوى ايشان گرفته شدى و همه بمردندى چنان كه بر روى زمين يك يهودى نماندى * ( وَاللَّه عَلِيمٌ ) * و خدا دانا است * ( بِالظَّالِمِينَ ) * بستمكاران و دروغگويان اين تهديد است مر ايشان را و تنبيه بر آن كه ظالمند در دعوى آنچه ايشان را نيست و در نفى آن از غير خود * ( وَلَتَجِدَنَّهُمْ ) * لام قسم است يعنى به خدا كه هر آينه يا بى تو در عقل خود جهودان را * ( أَحْرَصَ النَّاسِ ) * حريصتر از جميع مردمان * ( عَلى حَياةٍ ) * بر زندگانى دنيا * ( وَمِنَ الَّذِينَ أَشْرَكُوا ) *