السيد الگلپايگاني

20

مجمع المسائل ( فارسي )

أشجار مال خود أو است واز زمين حق ندارد وبايد مال الإجاره زمين را بدهد وحق حفر چاه ندارد وچاه متعلق به صاحب زمين است واز اين بابت چيزى طلب ندارد . مزارعه س 5 - زيد چندين سال است كه زارع عمرو مىباشد ، امسال عمرو فوت نموده ، وراث صغير دارد وبعضي از آنها غائبند آيا زيد وچندين نفر زارع ديگر كه در مزرعه عمرو بوده‌اند مىتوانند در آن مزرعه نماز بخوانند يا نه ، وهم چنين مهمانى كه بر آنها وارد مىشود نمازش در آن مكان صحيح است يا خير ؟ ج - اگر با آن شخص كه فوت شده به مدت معينى مزارعه نموده بعد از موت أو نيز تا آخر مدت تصرفات متعارفه جايز است واگر مزارعه مدت نداشته بايد از ولى شرعي صغير اذن بگيرند . س 6 - شخصي روى زمين مشاع كه عرصه وأعيان آن متعلق به مالكين بوده حق كشت وگاوبندى داشته است وبوسيلة رعايا كشاورزى مىكرده واز محصول بدست آمده دو پنجم به مالكين ويك پنجم به رعايا مىداده ودو پنجم نيز خود برمىداشته ولى به علت نيامدن باران وبدى محصول زمين ، رعايا دست از زمين كشيده ومالكين را رها مىكنند در نتيجة مالكين خودشان بوسيلة رعيت زمينها را كشت مىكنند ولى پس از گذشت بيش از ده سال اين حق كشت را به مرد ديگرى مىدهند ودر سالهاى أخير اين حق كشت وگاوبندى ارزش بيشترى پيدا كرده ، آيا وارث زارعين قديم شخص أول ، حقي نسبت به اين گاوبندى دارد يا نه ؟ ج - در فرض مسأله كه زارعين سابق از جهت كم آبى زمين را رها كرده‌اند ومالكين به زارعين ديگر ارجاع نموده‌اند ظاهرا سابقين حقي ندارند چون رها كردن آنان ظهور در اعراض دارد . مساقات س 7 - شخصي قناتى را احداث نموده كه آب آن روى زمين لم يزرع وصحرا وارد مىشود چند نفر كه جاهل به مسأله مساقات بودند جهت نصفه كارى آمدند پيش صاحب