السيد الگلپايگاني

21

مجمع المسائل ( فارسي )

قنات كه آن هم يا جاهل به مسئله بود يا كتمان نمود وضمنا مالك قنات ، در آن زمين هيچ گونه تصرفى نكرده كه شرعا باعث مالك بودن أو بشود وبين صاحب قنات وعاملين ، قرار بر اين شد كه تعمير زمين واحياء آن وغرس أشجار وسقايت آنها تماما به عهده عاملين باشد وكليه ثمرات ارضى حتى أشجار وثمرات آنها مطلقا بينهما بالمناصفه تقسيم شود ، آيا با اين قرارداد باطل با تراضى طرفين صاحب قنات مستحق محصولات است يا بايد أجرة المثل چنين قناتى كه در آن محل وبلد باشد بگيرد وآيا مالك آب از آن زمين كه هيچ گونه تصرف شرعي مالكانه نكرده مالك مىشود يا نه ؟ ج - در صورتي كه مقصود مالك قنات از حفر آن وقرارداد با عاملين ، احياء زمين باشد زمين را مالك مىشود واما منافع آن آنچه قرارداد مشروع باشد مثل مزارعه مالك نصف آن نيز هست وآنچه شرعا باطل است مثل مغارسه اگر أصل أشجار از خود مالك باشد تماما ملك مالك است وعامل مستحق أجرة المثل عمل وكار مىباشد واگر از عاملين باشد أشجار ومنافع آنها ملك عاملين است ومالك استحقاق أجرة المثل زمين وآب را دارد .