نور الدين علي بن أحمد السمهودي ( مترجم : سيد كمال حاج سيد جوادى )
61
خلاصة الوفا بأخبار دار المصطفى ( ص ) ( اخبار مدينه ) ( فارسى )
خرماى عجوه بر نهار خورد . دِوام ودِوار دردِ سرى است كه دوامى دارد « 1 » ، ليكن مشهور در كتب طبّ آن است كه دوار گردش سر را مىگويند - واللَّه اعلم . حكمت تخصيص عجوه از أنواع خرما وتنصيص عددِ سبع معلوم نيست - امنّا باللَّه وبرسوله وبما جاء به . از انس مروى است كه دوستترين خرماها بر رسول - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - عجوه بود ، ليكن امام احمد روايت كرده كه بهترين تمرهاى شما تمرى « 2 » است كه درد را بيرون مىكند ودر أو هيچ درد نيست . در تفسير عجوه ، ابن أثير گفته كه نوعي است از تمر بُزرگتر از صيحانى كه به سياهى مىزند رنگ أو ، وبزار بر آنچه ابن أثير گفته زيادة كرده كه « 3 » أو از جمله ثمارى است كه رسول - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - به دست مُبارك خود نشانيدهاند در مدينه ؛ ودر وجه تسميهء صيحانى ، حديثي روايت كرده كه جابر گفت : « روزى همراه بودم با رسول - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - در بعضي چهار ديوارهاى مدينه وآن حضرت - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - با على - عليهالسلام - دست به دست كرده بود ، پس گذشتم بر يك نخلى وآن نخل فرياد برآورد كه اين مُحمد سيد الانبياست واين على سيدالاوليا كه پدر ائمّهء طاهرين است وبعد از آن گذشتيم بر نخلى ديگر آن نيز فرياد برآورد وگفت كه اين مُحمد رسول اللَّه است - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - واين على سيفاللَّه . پس آن حضرت - صلى اللَّه عليه وآله وسلم - التفات كرد به أمير المؤمنين على - عليهالسلام [ 10 - ب ] وگفت اين را صيحانى نام كن ، پس مُسما شد آن نخل از آن روز به اين نام خجستهء فرجام . » صاحب تاريخ مىگويد : « اين است سبب تسميهء آن تمر به اين اسم ويا مراد تسميهء آن حايط است به اسم ودر مدينه موضعي است معروف به صيحانى . » ومىگويد أنواع تمر را استقصا كرديم به صدو سى وچند رسيد .
--> ( 1 ) - م ول : همچنين گفته است . ( 2 ) - هر سه نسخه : برّى . ( 3 ) - م : كه نوعي است زيادة كرده كه .