نگاهى به سراسر فصل 1 - منع گذشتن از حدّ ميانه : راه روشنى كه خداوند سبحان به توسّط قرآن كريم و احكام آن به ما نشان داده ، و انسان را به پيمودن آن سفارش كرده است ، راه ميانه است : « * ( وَعَلَى الله قَصْدُ السَّبِيلِ ) * « 1 » - بر ( 1 ) خداوند است نشان دادن راه ميانه » . و اين راه خود نردبان رشد فردى و تكامل اجتماعى است . پس هر كس از اين راه برود ، به هدفى كه خواستار آن است خواهد رسيد ، و هر كس آن را ترك كند ، در دام فساد و ستمگرى و كجراهى خواهد افتاد ؛ امام علىّ بن ابى طالب « ع » مىفرمايد : « من ترك القصد جار « 2 » - ( 2 ) هر كس راه راست و ميانه را رها كند ، به بيراهه مىافتد » . ده نتيجهء بسيار مهم ميانه روى در معيشت و مصرف در اينجا لازم است به پاره اى از نتايجى كه سالكان راه ميانه و اعتدال ، از آنها بهره مند مىشوند اشاره كنيم : ( 1 ) - راه ميانه و اعتدال راهى است كه پيمودن آن آدمى را نجات مىبخشد ، و او را از گرفتارى در چنگال دو اسارت فزونخواهى و فقر خلاص مىكند . و آن راهى است كه تسلَّط كامل انسان را بر مال و بر ضروريّات مادّى و اقتصادى تثبيت مىكند ، بدون آنكه مال و ضروريّات زندگى بر انسان تسلَّط يابند و او را در بند و زنجير خود اسير سازند . پس با پيمودن اين راه آدمى از اسارت استهلاك و مصرف نادرست و طغيان كشنده و همچنين از آثار شوم و منفى فقر و مسكنت خلاص مىشود ، بنا بر اين بايد گفت كه ميانه روى راه آزادى و بىنيازى و عفاف و جوانمردى و تعهّد به دين است . و برعكس آن ، پيمودن راه افراط و انحراف بر خوشبختى انسان و

--> « 1 » « سورهء نحل » ( 16 ) : 9 . « 2 » « تحف العقول » / 61 .