محمد رضا حكيمي - محمد حكيمي - علي حكيمي ( مترجم : آرام )
176
الحياة ( فارسي )
1 - الإمام الباقر « ع » : فيما رواه الإمام الصّادق « ع » : قيل له . . . ما بال المؤمن قد يكون أشحّ شيء ؟ قال لأنّه يكسب الرّزق من حلَّه ، و مطلب الحلال عزيز ، فلا يحبّ أن يفارقه شيئه ، لما يعلم من عسر مطلبه . و إن هو سخت نفسه لم يضعه إلَّا في موضعه . « 1 » امام باقر « ع » - به روايت امام صادق « ع » : از او ( حضرت امام محمّد باقر « ع » ) پرسيدند : . . . چرا مؤمن گاه سخت بخيل مىشود ؟ فرمود : براى آنكه مال را از راه حلال به دست مىآورد ، و راه به دست آوردن حلال عزيز ( اندك و سختياب ) است ، به همين جهت نمىخواهد آن را از دست بدهد ، چون مىداند كه به دست آوردن آن دشوار است . و اگر چيزى ببخشد ، در جايى خواهد بود كه شايسته باشد . اين حديث و مانندهاى آن بر دو امر مهم دلالت دارد ، كه در تربيت انسانى و در جهتگيرى و اقتصاد و عدالت داراى آثار عظيمى است : ( 1 ) - مال حلال ، فراوان و روى هم انباشته نيست ، چون به دست - آوردن آن دشوارى دارد . و هر چه به دست آوردن آن همراه با زحمت و دشوارى باشد ، فراوان نتواند بود بلكه اندك است . ( 2 ) - مسلمان متعهّد ، مال خويش را جز در جاى درخور و جز به اندازهء مناسب ، مصرف نمىكند . و شايد ملَّا محمّد مهدى نراقى ، عنوانى را كه در بحث از مال در كتاب خود آورده است ، يعنى « عزّت « 2 » تحصيل مال حلال » ، از اين حديث يا حديث ديگرى نظير آن اقتباس كرده باشد . و پس از عنوان
--> « 1 » « علل الشّرائع » / 557 . « 2 » عزّت - در اينجا - : كميابى ، دشوارى ، در دسترس نبودن ، به سختى در دسترس قرار گرفتن .