شرائط واجب دو نوعند : يك دسته از شرائط واجب شرائطى هستند كه مفروض الحصول و التحقق هستند يعنى تحصيل آنها بر مكلف لازم نيست بلكه اگر اتفاقا تحقق پيدا كردند انجام ذى المقدمه حتمى مىشود كالوقت بالنسبة الى الصلاة و يك دستهء ديگر شرائطى هستند كه مفروض الحصول نيستند بلكه بر مكلف لازم است كه برود و خارجا آنها را تحصيل كند كالوضوء بالنسبة الى الصلاة و . . . و تفصيل اين مطلب در امر هشتم در رابطه با مقدمات مفوته خواهد آمد . مقدمهء واجب كه نام ديگرش مقدمات وجوديه است عبارتند از امورى كه نفس وجوب و تكليف از طرف مولى مقيد و متوقف بر اين امور نيست بلكه وجوب نسبت به آنها مطلق است و لكن وجود واجب خارجا و انجام آن از سوى مكلف متوقف بر اين امور است مثل حج نسبت به قطع مسافت نماز نسبت به وضوء - كون على السطح نسبت به نصب سلم و . . . مهم‌ترين فرق مقدمات وجوبيه با مقدمات وجوديه آنست كه تحصيل مقدمات وجوبيه بر مكلف لازم نيست بلكه اگر خودبخود موجود شدند انجام ذى المقدمه واجب مىشود بخلاف مقدمات وجوديه كه بايد مكلف آنها را در خارج تحصيل كند به منظور توصل به ذى المقدمه . پس از روشن شدن اين مطالب سؤال مىكنيم : هدف از ذكر اين تقسيم در بحث مقدمهء واجب چيست ؟ جواب : هدف آن است كه مىخواهيم بگوئيم كه محل نزاع در مقدمهء واجب تنها در قسم دوم از اين دو قسم است يعنى مقدمات وجوديه و اما قسم اول يعنى مقدمات وجوبيه از محل نزاع خارجند همان گونه كه صاحب معالم هم تعبير كرد به اينكه : ( الاكثرون على ان الامر بالشىء مطلقا . . . ) بدليل اينكه الآن گفتيم كه مقدمات وجوبيه مقدماتى هستند كه لازم التحصيل نيستند يعنى بر مكلف لازم نيست كه برود در خارج آنها را تحصيل نمايد . با اين حساب ديگر جا ندارد كه ما بحث كنيم كه آيا اين‌گونه از مقدمات وجوب دارند يا ندارند ؟ قطعا وجوب ندارند چون خلف فرض است . بنابراين ، بر مكلف لازم نيست برود تحصيل استطاعت كند تا حج بر او واجب