538 - « بلبل قرين عشق » رفتم به باغ صبحدمى تا چنم گُلى * آمد به گوش ناگهم آواز بلبلى مسكين چو من به عشق گُلى گشته مبتلا * واندر چمن فكنده ز فرياد غُلغُلى مىگشتم اندر آن چمن و باغ دم‌به‌دم * مىكردم اندر آن گل و بلبل تأمّلى گُل يار حُسن گشته و بلبل قرين عشق * اين را تَغيّرى نه و آن را تبدّلى چون كرد در دلم اثر آوازِ عندليب * گشتم چنان‌كه هيچ نماندم تحمّلى بس گل شكفته مىشود اين باغ را ولى * كس بىبلاى خار نچيده‌ست ازو گلى حافظ مدار اميد فرج زين مدارِ كَون * دارد هزار عيب و ندارد تفضّلى * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( يك روز صبح به باغ رفتم تا كه گلى بچينم ، در آنجا ناگاه آواز بلبلى به گوشم رسيد ) معنى بيت ( 2 ) ( بلبل مسكين مانند من ، عاشق گلى بود ، به همين جهت در چمن فرياد و فغان سر داده است و آنجا را از ناله پر كرده بود ) معنى بيت ( 3 ) ( در چمن آن باغ گردش مىكردم درحالىكه دربارهء گل و بلبل و چگونگى حالشان فكر مىكردم ) معنى بيت ( 4 و 5 ) ( گل قرين خار بود و بلبل مبتلا به عشق شده بود ، نه براى بلبل تغيير و دگرگونى بود و نه براى گل ، هر دو وضعشان يكسان بود ، با آواز بلبل ، چنان حالى به من دست داد كه صبر و تحمل از من زايل شد و آواز سوزناك بلبل تاب و توانم را گرفت ) معنى بيت ( 6 ) ( در اين باغ جهان گلهاى زياد شكفته است اما كسى بدون رنج خار ، گلى نچيده است - اشياء جمع اضداد است ) معنى بيت ( 7 ) ( اى حافظ از گردش اين چرخ اميد گشايش كار نداشته باش ، چون‌كه هزار عيب دارد و لطف و هنر و احسانى ندارد ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - در انديشه كار يا كسى يا چيزى مىباشيد كه فكر شما را بىجهت مشغول داشته است ، بايد بدانيد كه هزاران درد و بلا در اين دنيا وجود دارد اما براى دفع دردهايش هيچ درمانى و دوايى جز صبر و شكيبايى و مبارزه جدى و فعالانه وجود ندارد ، پس ابدا نگران نباشيد زيرا حال و كار شما به مراتب از ديگران بهتر است . 2 - اين نيت داراى عوامل گوناگونى است كه اگر عوامل مثبت و منفى را در دو كفه از ترازو قرار دهيد ، زيان و ضرر آن در اين موقعيت بيشتر است ، پس به نفع شماست كه از آن صرفنظر كنيد يا لااقل در اين زمان دست از اين كار برداريد و آن را به موقعيت بهترى كه مقدمات و اسباب و لوازم آن از هر جهت مهيا گرديد ، موكول سازيد . 3 - به يكى از مشاهد متبركه برويد و با خواندن سوره مباركه « نوح » توكل بر خداوند داشته باشيد تا موفق شويد . 4 - خريدوفروش تفاوتى ندارد ، مسافر شما فعلا در وضيعتى قرار ندارد كه بتواند از چگونگى كار خود شما را مطلع سازد ، ان شاء الله در آينده مسايل او حل مىشود ، طلاق عملى مىگردد ولى ازدواج مقدماتش فراهم نيست . 5 - راز دل خود را فاش مكن و پولى را هم كه پس‌انداز كرده‌اى فعلا خرج نكنيد چون در آيندهء نزديك وضع بهترى خواهى داشت . 6 - فرزندم ، آرامش ، هدف اصلى زندگى شماست ، براى رسيدن به آن مىكوشيد ولى گاهى امور از دستتان خارج مىشود ، روحيه‌اى شاد و دريايى محبت و خلوص نيت داريد و نسبت به همسر خود احساس عجيبى داريد در عين اينكه كارهاى او را قابل قبول مىدانيد ، نسبت به بعضى كارهاى وى شك و ترديد داريد و اين ناشى از علاقه شديد است ، از امور هنرى ، مجالس و مسافرت لذت مىبريد .