شمس الدين حافظ
613
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
529 - « خوشتر از كوى خرابات » خوشتر از كوى خرابات نباشد جايى * كه به پيرانهسرم دست دهد مأوايى آرزو مىكُنَدم از تو چه پنهان دارم * شيشهء باده و جايى نَزه و زيبايى جاى من دير مغانست ، مرَوّح وطنى * راى من راى بتانست مباركرايى چه كنى نوش كه در دير چو من شيدا نيست * نيست اين جز سخن بوالهوس رعنايى به ادب باش كه هركس نتواند گفتن * سخن پير مگر برهمنى يارايى صنما غير تو در خاطر ما كى گنجد * كه مرا نيست به غير از تو به كس پروايى رحم كن بر دلِ مجروح و خرابِ حافظ * زانكه هست از پى امروز يقين فردايى * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( اگر مسكن و جايى برايم ميسر گردد ، هيچ جايى بهتر از ميكده معرفت الهى نمىباشد ) معنى بيت ( 2 ) ( از تو چه پنهان ، يك شيشه شراب و يك جاى خرم و يك محبوب زيبا آرزوى من است ) معنى بيت ( 3 ) ( جاى من ميكدهء معرفت است زيرا آنجا وطن شادىبخش من است و انديشه من در مورد زيبارويان مىباشد كه فكرى مبارك است ) معنى بيت ( 4 ) ( چگونه شراب مىنوشى كه در عاشقى برتر از من نيستى ، بدانكه اين ادعاى تو جز سخن بوالهوس و مغرورانهاى بيش نيست ) معنى بيت ( 5 ) ( مؤدب باش هركسى نمىتواند سخن پيرانه و خردمندانه بگويد ، مگر اينكه حكيم هنديها يا پادشاه هند باشد ) معنى بيت ( 6 ) ( اى زيباروى ، غير تو كسى در انديشه ما جاى نمىگيرد ( استفهام انكارى ) زيرا به غير از تو از كس ديگرى پروايى ندارم ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - در پيرى هيچچيز بهتر از داشتن همسرى مهربان و فرزندانى صالح و جاى امن نمىباشد و شما بايد از هماكنون در فكر آنها باشيد و وقت را بيهوده سپرى نكنيد ، وقت خود را با دوستان سيگارى و افيونى تلف نكنيد ، فردا بسيار دير است و از دست خواهيد داد . 2 - هرچند اين تفأل را به شوخى گرفتى اما مىگويم كه واقعا آرزوى يك محل خوب و امكانات رفاهى صحيح به دور از غم و غصه را دارى تا آسوده زندگى كنى و از اين رنج و درد رهايى يا بى . 3 - جاى شما نزد مردان خداست بايد با نور ايمان قلب را روشن سازى و دست از غرور بردارى و خود را آماده سفر روحانى كنى . 4 - لسان الغيب فرمايد : باادب باش كه همهكس نمىتواند ، سخن پير را بگويد ، زيرا سخنان پيرانه گفتن كار همهكس نيست مگر اينكه مرد حق باشد ، پس پند مردان خدا را بشنو . 5 - به ديگران محبت و ترحم كن كه از پس امروز : فردايى وجود دارد كه بايد جواب كارهاى خود را بدهى ، از روزى بترس كه در محاكمه عدل الهى يا وجدان مغلوب و محبوس شوى . 6 - همين پنجشنبه به يكى از مشاهد متبركه برو و سورهء مباركه « الرحمن » را با حضور قلب و معنى بخوان كه گشايش حاصل شود . در شما شايستگى روحانيت و معنويت و عرفان وجود دارد كه اگر در اين كسوت قرار مىگرفتيد از بزرگان روزگار مىشديد . 7 - رنگ سبز كمرنگ يا زرد كمرنگ را برايتان پيشنهاد مىكنم ، علاوه بر متانت و هوشيارى و زيركى عامل خنثى كردن حسادت ديگران و جلوهگرى شما مىشود و شما را شاداب و سرزنده معرفى مىكند . 8 - نسبت به پدر و مادر و اقوام او خشونت روا مدار كه دلسردى مىآورد .