522 - « كسى كو فاضلست » پديد آمد رسومِ بىوفايى * نمانْد از كس نشان آشنايى برند از فاقه نزد هر خسيسى * كنون اهل هنر دست گدايى كسى كو فاضلست امروز در دهر * نمىبيند ز غم يكدم رهايى و ليكن جاهل است اندر تَنَعُّم * مَتاع او چو هست اين دم بهايى و گر شاعر بگويد شعر چون آب * كه دل را ز آن فزايد روشنايى نبخشندَش جوى از بُخل و امساك * اگر خود فىالمثل باشد سنايى خرد در گوش هوشم دى همىگفت * برو صبرى بكن در بينوايى قناعت را بضاعت ساز و مىسوز * درين درد و عَنا چون بينوايى بيا حافظ به جان ، اين پند بشنو * كه گر از پا درافتى با سر آيى * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( آشنايى از ميان مردم رخت بربسته است ، در عوض رسوم بىوفايى بين آنها نمايان است و در هيچ‌كس علايم دوستى مشاهده نمىشود ) معنى بيت ( 2 ) ( مردم هنرمند بخاطر فقر نزد هر آدم پستى دست گدايى دراز مىكنند ) معنى بيت ( 3 ) ( كسى كه در اين دور زمانه فاضل و داناست ، حتى لحظه‌اى از دست غم رهايى ندارد ) معنى بيت ( 4 ) ( نادان در ناز و نعمت است زيرا قماش و سرمايه جهالت او ارزش پيدا كرده است ) معنى بيت ( 5 و 6 ) ( اما اگر شاعرى شعرى روان مانند آب صاف بگويد و دل را صفا بخشد ، از شدت حسد و امساك به قدر ذره و جوى به او پاداش نمىدهند و لو اينكه براى مثال سنايى معروف و توانا باشد - دو بيت موقوف المعانى ) معنى بيت ( 7 ) ( عقل ديروز مرتبا به گوشم مىگفت : برو و در بينوايى شكيبا باش و درد بينوايى تحمل كن ) معنى بيت ( 8 ) ( با درد و رنج فقر بساز و بسوز و قناعت پيشه كن كه سرمايه است ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - علايم آشنايى از ميان مردم رخت بربسته ، در عوض رسوم بىوفايى شايع گرديده است و كمتر در كسى نشان دوستى مىتوان يافت با اين حال آدم هنرمند از فقر و افاقه در پيش هر پست و زبونى دست گدايى دراز نمىكند و به هركس و ناكسى عرض حاجت نمىبرد هرچند كسى كه در اين دور زمانه فاضل و داناست ، ساعتى و لحظه‌اى از دست غم رهايى ندارد و پيوسته مكدر و غمگين مىباشد . 2 - در اين زمانه جاهلان در ناز و نعمت و فضلا در فقر و بدبختى و رنج و عذاب هستند زيرا متاع جهل و نادانى بهر صورت قيمت خود را حفظ مىكند اين در حالى است كه نويسندگان و شاعران و دانشمندان و دانايان در نهايت رنج و عذابند . 3 - صبور و شكيبا باش ، با درد و رنج بساز و قناعت را سرمايه خود قرار بده كه خدا كريم است ، لسان الغيب به شما مىفرمايد : مبادا پايت بلغزد ، سعى كن از صراط مستقيم غافل نشوى كه بالاخره زمان بر وفق مراد شما خواهد گشت . 4 - روزى خواهد آمد كه همه آرزوى ديدار شما را خواهند داشت و شما نسبت به آن فرومايگان بىاعتنا خواهيد شد . سفر صلاح نيست چون مقدمات آن آماده نمىباشد ، مژده‌اى دريافت مىكنيد . خريد نافع اما فروش زود است و تغيير شغل و مكان مناسب مىباشد . 5 - به زودى در خواب خواهيد ديد كه حشرات آزارتان مىدهند ، تعبيرش اينكه : بدون مطالعه اقدام نكنيد و مواظب اطراف و اكناف خود باشيد و امور خطرناكى شما را احاطه كرده‌اند ، شما بدون نگرانى بر مشكلات پيروز مىشويد و موفقيت همگام شماست ، به شرط آنكه بر خدا توكل كنيد و تلاش را از دست ندهيد . 6 - پيشنهاد كارى به شما مىشود ، فرزندى متولد مىشود و وسايل زيادى خواهيد خريد و پيشنهاد شغلى جديد و مركز تجارى در خانوادهء شما بوجود مىآيد ، فكرهاى بىمورد را از ذهن دور كنيد .