447 - « چه خواهد بودن ؟ » خوش‌تر از فكرِ مى و جام چه خواهد بودن ؟ * تا ببينم كه سرانجام ، چه خواهد بودن ؟ غمِ دل چند توان خورد كه ايام نماند * گو نَه دل باش و نه ايام ، چه خواهد بودن ؟ مرغِ كم‌حوصله را گو ، غمِ خود خور كه بر او * رحمِ آن‌كس كه نهد دام ، چه خواهد بودن ؟ باده خور ، غم مخور و پندِ مقلد منيوش * اعتبار سخنِ عام ، چه خواهد بودن ؟ دسترنجِ تو همان بِهْ كه شود صرف به كام * دانى آخر كه به ناكام چه خواهد بودن ؟ پيرِ ميخانه همىخواند معمايى دوش * از خطِ جام كه فرجام چه خواهد بودن ؟ بردم از ره دلِ حافظ به دف و چنگ و غزل * تا جزاى من بدنام چه خواهد بودن ؟ * توضيحات : معنى بيت ( 1 ) ( چه چيز مىتواند بهتر و شيرين‌تر از انديشهء شراب و جام باشد هرچه فكر مىكنم ، مىبينم كه از اين مطلب شيرين‌تر و فكرى بهتر وجود ندارد ) معنى بيت ( 2 ) ( تا كى مىتوان غم و غصه خورد كه دوران صفا تمام شد ، بگو اى يار ، كه نه دل باشد و نه ايام ، باكى نيست - استفهام انكارى ) حوصله ( چينه‌دان مرغ - مجازا شكيبايى ) معنى بيت ( 3 ) ( به مرغ بدون چينه‌دان و تنگ حوصله بگو بفكر خودت باش كه از دام حادثه فرار كنى و خود را در بند تعلقات دنيايى گرفتار نسازى زيرا صياد روزگار اگر دام بگسترد و متوجه نباشى ، بر تو رحم نمىكند ) معنى بيت ( 4 ) ( باده و شراب معرفت بخور و غم مخور و پند تقليدكننده را هم گوش مكن زيرا استقلال رأى ندارد زيرا بر سخنان عامه اعتبارى نمىباشد ( استفهام انكارى ) ) معنى بيت ( 5 ) ( مزد جناب‌عالى حاصل تلاش تو در كار و معرفت حق است پس بهتر آن است كه به آرزوى دلخواه و مراد دلت صرف شود زيرا بالاخره هرچه دارى در اين دنيا مىگذارى و مىروى ) معنى بيت ( 6 ) ( ديشب مرشد از خط جام ( جام 7 خط دارد : خط بغداد ، بصره ، ازرق ، اشك ، كاسه‌گر ، عشق ، فرودينه ) معمايى كشف كرد و سخنى پوشيده را آشكار كرد و گفت سرانجام آدمى مرگ مىباشد و دنيا فانى است ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجه در بيت آخر فرمايد : ( دل حافظ را با نواى دف و چنگ و خواندن سرود و غزل از راه بردم و بدنام كردم و خود نمىدانم كه مجازات من گمراه و رسوا چه خواهد بود ) خود تفسير كنيد . 2 - جناب‌عالى از ته دل عاشقيد . داراى طبعى لطيف هستيد و مىخواهيد از طريق عرفان و معرفت حق به عشق حقيقى برسيد و مىگوييد اين زندگى و اين همه رنج و زحمت و غصه و وسواس داشتن و خوردن و تهيه كردن و به امور حيوانى و شهوانى دست زدن يعنى چه ؟ تا كى و تا چه موقع مانند حيوانات بودن ؟ ! مرتبا خود را سرزنش مىكنيد ، اين مىرساند كه بذر عرفان در قلب شما پاشيده شده است پس با شعر حافظ خو بگيريد تا از اضطراب در امان باشيد . 3 - به يكى از مشاهد متبركه برويد و نذر خود را ادا كنيد . 4 - اين نيت نياز به حوصله و صبر و شكيبايى دارد اما عملى مىگردد و اوضاع و حال شما چنان خوب مىشود كه همه را مات و مبهوت خواهيد كرد . 5 - عزيزم ، تنها « زمين » قلمرو شيطان است ، كمى از آن فاصله بگيريد تا از جغرافياى شيطان رها شده باشيد ، بايد از تعلقات و وابستگىها كه چون زنجير به پاهاى انديشه شماست ، جدا شويد . 6 - به زودى در خواب خواهيد ديد كه در خيابانى شلوغ حركت مىكنيد ، تعبيرش اينكه : زياد اطراف و جوانب خود را شلوغ كرده‌ايد كه اگر بدين نحو باشد ، شيرازهء كار از دست شما خارج خواهد شد ، پس بسيار بجاست از فردى آگاه براى بر طرف كردن مشكلات كمك بگيريد تا شور و شادى به شما برگردد .