409 - « غم زمانه » غمِ زمانه كه هيچش كران نمىبينم * دواش جز مىِ چون ارغوان نمىبينم به تركِ خدمتِ پير مغان نخواهم گفت * چرا كه مصلحتِ خود ، در آن نمىبينم درين خمارِ كسم جرعه‌اى نمىبخشد * ببين كه اهلِ دلى ، در جهان نمىبينم ز آفتابِ قَدَح ارتفاعِ عيش مگير * چرا كه طالعِ وقت آن‌چنان نمىبينم نشانِ اهلِ خدا عاشقيست ، با خود دار * كه در مشايخِ شهر ، اين نشان نمىبينم نشان موى ميانش كه دل دران بستم * ز من مپرس كه خود در ميان نمىبينم قدِ تو تا بشد از جويبارِ ديدهء من * به جاى سرو ، جز آبِ روان نمىبينم برين دو ديدهء حيرانِ من ، هزار افسوس * كه با دو آينه رويش ، عيان نمىبينم من و سفينهء حافظ كه جز درين دريا * بضاعتِ سخنِ دل‌نشان نمىبينم * توضيحات : غم زمانه ( اندوه روزگار ) مى چون ارغوان ( شراب سرخ ) كران نمىبينم ( پايانى ندارد - بىپايانى به نظر مىرسد ) پير مغان ( پير ميكده معرفت ) چرا ( زيرا كه ) مصلحت ( صلاح و خير ) ببين ( بنگر - بينديش ) آفتاب قدح ( خورشيد پيالهء مى ) ارتفاع عيش ( درجهء شادخوارى ) مگير ( اندازه مگير - مسنج ) طالع وقت ( اختر وقت مساعد و يار ) نشان ( معرفت ) اهل خدا ( اهل حق - ارباب معرفت ) با خود دار ( پس از آن جدا مشو - پيوسته با آنها باش - حفظ كن ) مشايخ شهر ( واعظان شهر ) نشان ( علامت - عشق ) تا ( از وقتى كه ) بشد ( برفت ) دو ديده ( دو چشم ) حيران ( سرگشته - عاشق ) هزار افسوس ( هزار حيف و دريغ ) سفينهء حافظ ( ديوان و اشعار حافظ ) معنى بيت ( 6 ) ( نشان موى باريك و زيباى وى را كه عاشق آن شدم از من مخواه زيرا كه من در عشق او خود را فراموش كرده‌ام و از ديدنش ناتوانم ) معنى بيت ( 9 ) ( بر من لازم است كه مرتبا دل به اشعار حافظ سپرم و از اين اشعار جدا نمانم زيرا تنها در درياى حقايق شعر او كالاى سخن گوهربار را توان يافت ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - از اينكه انسانى خيرخواه و مهربان هستيد و هميشه خوبى ديگران را طالبيد ، خداوند نيز به شما و خانوادهء جناب‌عالى كمك مىكند ، به‌طورىكه چندى قبل از خطر بزرگى خانواده‌يتان رهايى پيدا كرد ، پس مىبايست به شكرانهء آن نذر خود را ادا كنيد . 2 - از اينكه ديگران سخنان خيرخواهانه شما را درك نمىكنند ناراحت نباشيد پس به كسى نصيحت كنيد ، كه به حرف شما گوش مىدهد زيرا لسان الغيب نيز در بيت هشتم فرمايد : ( بر دو چشم سرگشتهء من بايد هزار بار دريغ خورد زيرا با آنكه مانند دو آينه است ولى آن بخت و سعادت را ندارد كه نمايانگر چهرهء زيباى يار شود ) . 3 - فرزندم جناب‌عالى مشكلى داريد ولى براى حل آن از بيراهه اقدام نموده‌ايد و متأسفانه ديگران شما را در اين راه داخل كرده‌اند كه نمىبايست انجام مىداديد زيرا كسى كه داراى قلبى مهربان و پاك مىباشد نبايد به حرف نامحرمان گوش كند ، فرزندم مطلقا با افراد افيونى و بداخلاق و بدعهد نشست و برخاست نكنيد . 4 - اين نيت با كمى حوصله و شكيبايى انجام مىگيرد و شتاب جايز نمىباشد ولى به زودى مقدمات كار آن انجام مىگيرد . 5 - فرزندم ، هيچ‌كس به اندازهء همسر نامناسب مزه دنيا را براى انسان تلخ نمىكند و همسر خوش‌تيپ بداخلاق گياه مذبله است كه دهان را هميشهء تلخ مىكند ولى همسر مهربان و همراه و با حوصله دنيايى از زيبايى و آسايش است . 6 - مسافرت را توصيه نمىكنم ولى خريدوفروش خوبست و تغيير شغل فعلا صلاح نمىباشد ، چون به زودى موقعيت بهترى خواهيد داشت .