شمس الدين حافظ

452

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

368 - « آفتاب صبح اميد » به تيغم گر كُشد ، دستش نگيرم * و گر تيرم زند ، منّت پذيرم كمانِ ابرويت را گو بزن تير * كه پيشِ دست و بازويت بميرم غمِ گيتى كه از پايم درآرد * بجز ساغر كه باشد دستگيرم ؟ برآى اى آفتابِ صبحِ امّيد * كه در دستِ شبِ هجران اسيرم به فريادم رس اى پيرِ خرابات * به يك جرعه جوانم كن كه پيرم به گيسوى تو خوردم دوش سوگند * كه من از پاىِ تو سر برنگيرم بسوز اين خرقهء تقوى تو ، حافظ * كه گر آتش شوم ، در وى نگيرم * توضيحات : منت پذيرم ( سپاسگزارم ) معنى بيت ( 2 ) ( دستور بده تا كمان ابروى تو به من تير بزند ، سپاسگزار مىشوم كه پيش‌مرگ و فداى دست و بازوى تو گردم ) آفتاب صبح اميد ( چهره محبوب يار ) معنى بيت ( 4 ) ( اى خورشيد صبح اميدوارى طلوع كن زيرا در دست شب هجران اسيرم ) معنى بيت ( 5 ) ( اى مرشد و پير ميخانه به فريادم برس و مرا با يك جرعه جوان كن كه پير شدم ) معنى بيت ( 6 ) ( ديشب به گيسوى تو قسم خوردم كه سر از پايت برنگيرم ، همان‌طورىكه گيسوى تو سر بر پاى تو دارد من نيز سر بر قدمت نهم ) معنى بيت ( 7 ) ( اى حافظ اين لباس رياكارانهء تقوا را به آتش بينداز و بسوزان زيرا اگر من همانند آتش شوم ، در اين خرقهء تأثيرى نتوانم كرد و ضررش به تو نمىرسد - صنعت التفات مخاطب به متكلم ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - اين نيت ، افكار جناب‌عالى را سخت به خود مشغول داشته است به‌طورىكه خواب و راحت نداريد و حوصله شما به كوچك‌ترين كارى سر مىرود درحالىكه بايد بدانيد ، جهان پر از مشكلات است و همه كارها هم نمىتواند بر وفق مراد شما باشد ، بلكه بايد با دورانديشى و حوصله منتظر انجام آن باشيد . 2 - دلى به دريا بزنيد و با بهره‌گيرى از شهامت و جسارت اقدام كنيد ، اگر ترديد و وسواس نداشته باشيد حتما موفق مىشويد . 3 - مشكل شما زياد حاد نمىباشد ، چه افراد بسيارى هستند كه گرفتاريهاى ويژه‌اى دارند ، اگر آنها را ببينيد ، خدا را شكر مىكنيد كه از نعمت خوبى برخورداريد ، پس توكل بر خدا داشته باشيد . 4 - يكى از نزديكان سخت به شما نيازمند مىباشد ، هرچه سريع‌تر به كمك او بشتابيد و دست او را بگيريد . 5 - از همسر و فرزندان مهربانى برخورداريد به شرط آنكه زندگى را سخت نگيريد و دنبال بهانه نباشيد و نسبت به آنها بهانه‌جويى نكنيد زيرا آنها شما را دوست دارند و تمام فكر و انديشهء آنها بهبود زندگى است . 6 - مسافر به زودى خبرهاى خوشى خواهد داد . 7 - در آينده‌اى نزديك خواب خواهيد ديد كه با درختان گوناگون زندگى مىكنيد و از باد و نسيم آنها لذت مىبريد ، تعبيرش آنكه صاحب قدرت ، مردانگى ، زيبايى و اراده مىشويد و زندگى پررونقى خواهيد داشت . 8 - نذر خود را ادا كنيد و به يكى از مشاهد متبركه برويد و دعا كنيد ، و صدقه بدهيد كه رفع بلاست . 9 - خواجه در بيت‌هاى 1 و 6 به ترتيب فرمايد : ( چنانچه محبوب مرا با شمشير هم بكشد دست او را نمىگيرم و مانع اين كار نمىشوم و اگر با تير هم بزند اين عمل وى را منت و سپاس او مىدانم و به جان مىخرم ) ( ديشب به گيسوى تو قسم خوردم كه سر را از پايت برنگيرم و خوار و ذليل تو باشم ) .