شمس الدين حافظ
376
ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )
292 - « درس قرآن » يوسفِ گمگشته بازآيد به كنعان ، غم مخور * كلبهء احزان شود روز گلستان ، غم مخور اين دل غمديده ، حالش بِهْ شود ، دل بد مكن * وين سرِ شوريده بازآيد به سامان ، غم مخور دورِ گردون گر دو روزى بر مرادِ ما نرفت * دايما يكسان نباشد حالِ دوران ، غم مخور گر بهارِ عمر باشد ، باز بر تختِ چمن * چتر گل در سر كشى ، اى مرغ خوشخوان ، غم مخور اى دل ، ار سيلِ فنا بنيادِ هستى بركند * چون ترا نوح است كشتيبان ، ز طوفان غم مخور هان مشو نوميد ، چون واقف نهاى از سرِّ غيب * باشد اندر پرده ، بازيهاى پنهان ، غم مخور در بيابان گر ز شوقِ كعبه خواهى زد قدم * سرزنشها گر كند خارِ مغيلان ، غم مخور گرچه منزل بس خطرناك است و مقصد بس بعيد * هيچ راهى نيست كان را نيست پايان ، غم مخور حالِ ما در فُرقتِ جانان و ابرامِ رقيب * جمله مىداند خداىِ حال گردان ، غم مخور حافظا ، در كنجِ فقر و خلوتِ شبهاى تار * تا بُوَد وِردت دعا و درسِ قرآن ، غم مخور * توضيحات : گمگشته ( گمشده ) كنعان ( زادگاه چهارمين پسر حضرت نوح - حام بن نوح ) كلبهء احزان ( خانهء غمها ) گلستان ( استعاره از شادى ) غمديده ( اندوهگين ) به ( نيكو ) دل بد مكن ( نگران مباش ) سر شوريده ( سر آشفته و نابسامان ) سامان ( آرامش ) دور گردان ( گردش روزگار ) يكسان نباشد ( به يك حال نمىباشد ) فنا ( نيستى ) هان ( صوت - زنهار ) واقف ( آگاه ) نهاى ( نيستى ) سرّ غيب ( اسرار الهى و غيب ) معنى بيت ( 4 ) ( اى بلبل غم مخور ، اگر بهار عمر باشد و خداوند متعال عمرى دهد باز چتر گل را در چمن بر سركشى پس سلامتى بخواه كه خداوند مرادت بدهد ) معنى بيت ( 5 ) ( اى دل اگر سيل فنا و نابودى بنياد هستى ترا از جا كند و برد ، چون جانان ميلش با توست ، غم مخور ) معنى بيت ( 7 ) ( اگر به عشق خانه خدا ( كعبه ) بخواهى به صحراى عربستان قدم گذارى و خار مغيلان به پايت برود و آزارت دهد ، غم مخور ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - خواجه در بيتهاى 8 و 9 و 10 به ترتيب فرمايد : ( اگرچه منزل جانان بسيار ترسناك و مقصدمان ناپيداست اما هيچ راهى نمىباشد كه پايانى نداشته باشد ، پس غم مخور ) ( ما حال خود را در جدايى و هجران محبوب و زحمت و مشقتى كه رقيب هميشه برايمان ايجاد مىكند نشانهاى از تقدير الهى مىدانيم پس جاى غم و نگرانى نيست ) ( اى حافظ در زاويه درويشى و تنهايى و شبهاى تاريك تا ذكر تو دعا و خواندن قرآن كريم باشد ، جاى اندوه و نگرانى نمىباشد ) . 2 - به جنابعالى مژده مىدهم كه اين نيت حد اكثر تا 15 روز ديگر به خوبى بر وفق مراد شما خواهد شد ، جنابعالى به دولت و اقبال رسيدهايد . 3 - راههاى دور و دراز و پرخطرى را در زندگى طى كردهايد اما در هر حال خداوند يار و ياور شما بوده چون داراى قلبى پاك و مهربان هستيد ، پس به شما تبريك مىگويم اين نيت خير است و از رنج خلاص مىيابيد . 4 - به يكى از مشاهد متبركه برويد و نذر خود را ادا كنيد ، يكى از بستگان سخت به شما نياز دارد هرچه زودتر به او كمك كنيد كه مستجابالدعوه مىباشد . 5 - بيمار شما تا يك ماه ديگر كاملا بهبود مىيابد ، ازدواج عملى و راه طلاق آسانتر و هموارهتر مىشود ، خبر خوشى و ملاقات سودمندى در پى داريد ، در معاملهاى سود بدست مىآوريد ولى به شما يا همسر يا پدر شما فرد ديگرى نارو مىزند ولى در هر حال موفقيت از آن آنهاست . 6 - اگر مىخواهيد اين حاجت زود برآورده شود در هفت شب متوالى سورهء مباركه « ابراهيم » از آيه 11 تا 10 آيه بعد را با معنى و حضور قلب بخوانيد كه گشايش بسيار است .