184 - « صنم » دلى كه غيب‌نماى است و جامِ جم دارد * ز خاتمى كه دمى گم شود ، چه غم دارد به خط و خالِ گدايان ، مده خزينهء دل * به دستِ شاه‌وشى ده كه محترم دارد نه هر درخت تحمّل كند ، جفاىِ خزان * غلام همّت سروم كه اين قدم دارد رسيد موسمِ آن كز طَرَب چو نرگس مست * نهد به پاى قدح ، هركه شش درم دارد زر از بهاى مى اكنون ، چو گل دريغ مدار * كه عقلِ كل به صدت عيب ، متّهم دارد دلم كه لافِ تجرّد زدى كنون صد شغل * به بوى زلف تو با بادِ صبحدم دارد مرادِ دل ز كه جويم ، چو نيست دلدارى * كه جلوهء نظر و شيوهء كرم دارد ز سرِّ غيب كس آگاه نيست ، قصّه مخوان * كدام محرمِ دل ، ره درين حرم دارد ز جيبِ خرقهء حافظ ، چه طَرْف بتوان بست ؟ * كه ما صمد طلبيديم و او صَنم دارد * توضيحات : غيب‌نما ( از اسرار نهان آگاه است ) جام جم ( جام جهان‌بين جمشيد ) خاتم ( انگشتر حضرت سليمان ) شاه‌وش ( شهريار ) جفا ( ستم ) خزان ( پاييز ) موسم ( موقع - زمان ) قدح ( جام مى ) لاف ( ادعا ) تجرّد ( وارستگى ) شغل ( كار - اشتغال ) معنى بيت ( 1 ) ( آن دل كه چون جام جهان‌بين جمشيد رازهاى پنهانى در آن نمايان مىشود و همواره در كشف و شهود است از اينكه انگشتر پادشاهى او به دست ديوان افتد ، باكى ندارد ) معنى بيت ( 2 ) ( گنج دل را همراه با خط و خال زيبايى ، به كسانى كه از فضيلت خالى هستند ، مده ، بلكه به دست فرمانرواى صاحب كمالى بده كه ارزش آن را بشناسد ) . * ترجمه : * نتيجه تفأل : 1 - جناب‌عالى فردى بسيار باارزش و از خانواده‌اى اصيل و محتشم‌زاده هستيد ، حيف مىباشد كه عشق و مهر و محبت خود را به پاى نااهلان بريزيد ، پس در اين كار تجديد نظر نماييد چه به مراتب عالىتر است . 2 - حافظ در بيتهاى سوم و چهارم و نهم به ترتيب در اين مورد فرمايد : ( هر درختى نمىتواند تحمل ستم پاييز را كند ، غلام همت سرو آزاد هستم كه در جفاى خزان ثابت قدم و استوار است ) و ( هنگام آن رسيده است كه هركس حتى شش درهم دارد ، از شادى و خوشى مانند نرگس در پاى جام مى نثار كند و روزگار را خوش باشد مانند نرگس ) ( از گريبان حافظ و خرقهء او كه به جهت ريا و حيله پوشانيده چه فايده‌اى حاصل آيد زيرا ما از او محبوب بىهمتا و صمد خواستيم ولى او بت‌پرست و شرك را معرفى كرد ) . 3 - اين نيت غير از امور ازدواج در ساير موارد با كمى علاقه و اراده و همت ، سرعت عمل ، دقت و مشاورت با استادى حتما عملى است ولى در مورد عشق و عاشقى توصيه مىكنم از اين كار دست برداريد كه عاقبت آن ندامت است . 4 - جناب‌عالى داراى روحيه‌اى : دمدمى ، بىثبات ، خوش‌شانس ، باسليقه ، دو شخصيتى ، اهل اعتدال ، منطقى ، متفكر ، اهل تنوع ، روشنفكر ، رفيق‌دوست ، محتاط ، اهل كشف ، بىقرار ، هوس‌آلود ، اهل گردش ، بعضى اوقات متظاهر ، لجباز ، وسواسى ، اشتغال به كارهاى ناتمام . 5 - عمر باارزش را به اين مسايل هدر ندهيد و روح لطيف خود را به دنبال هوسهاى زودگذر نفرستيد ، اگر مشكل شما حل نشد بهترين مشاور پدر و مادر شماست كه شما را بىاندازه دوست دارند . 6 - ارتباط خود را حفظ كنيد و ارادهء خويش را محكم سازيد و با علاقه و تلاش همگام شويد ، موفق خواهيد بود . به قولى : وقتى پرنده‌اى را معتاد مىكنند - تا فالى از قفس به درآورد و اهدا نمايد آن فال را به جويندگان خوشبختى - تا شاهدانه‌اى به هديه بگيرد . ديگر پرواز . . . قصه‌اى بس ابلهانه است ، از معبر قفس .