شمس الدين حافظ

209

ديوان كامل و جامع هديه حافظ ( فارسى )

125 - « بدرقه » از سر كوىِ تو هركاو به ملامت برود * نرود كارش و آخر به خجالت برود سالك از نورِ هدايت طلبد راه به دوست * كه به جايى نرسد ، گر به ضلالت برود كام خود آخرِ عمر از مى و معشوق بگير * حيف اوقات كه يكسر به بطالت برود اى دليلِ دلِ گم‌گشته ، خدا را مددى * كه غريب ار نبرد ره ، به دلالت برود حكمِ مستورى و مستى همه بر خاتمت است * كس ندانست كه آخر به چه حالت برود كاروانى كه بُوَد بدرقه‌اش حفظِ خداى * به تجمّل بنشيند ، به جلالت برود حافظ از چشمهء حكمت به كف آور جامى * بو كه از لوحِ دلت نقش جهالت برود * توضيحات : بدرقه ( رهنما - نگهبانان ) نور هدايت ( نور و فروغ راهنمايى ) بطالت ( بيهودگى ) مستورى ( پرده‌نشينى ) لوح دل ( تشبيه است ) ملامت برود ( قهر كرده - رنجيده خاطر برود ) به خجالت برود ( شرمنده - خايب و خاسر برود ) ضلالت ( گمراهى ) دليل ( راهنما ) خدا را مددى ( براى رضاى خدا كمك كنيد ) جلال ( عظمت - بزرگى ) بو كه ( باشد كه - شايد كه ) معنى بيت ( 1 ) ( هركس از سر كوى تو رنجيده و ملال‌انگيز برود ، كارش پيشرفت نمىكند و فرجام آن شرمسارى و سرگردانى است ) معنى بيت ( 2 ) ( رهرو به راهنمايى نور حق و با كمك پير راه به كوى دوست راه مىجويد ، اگر كوركورانه و با گمراهى راه سپارد ، به سر منزل مقصود نمىرسد ) معنى بيت ( 5 ) ( حكم پرده‌نشينى و تقوى و مستى و باده‌نوشى بر فرجام كارست و معلوم نيست كه آدمى در پايان زندگى به چه وضعى از دنيا خواهد رفت ، پرهيزگار يا ميگسار ، صالح يا طالح ) * ترجمه : * نتيجهء تفأل : 1 - هيچ‌كس سرنوشت و تقدير حقيقى خود را نمىداند ، شما نيز بايد توكلتان بر خداوند باشد ، به يكى از مشاهد متبركه برويد و نذر خود را ادا كنيد و سوره مباركه « الانسان » را با معنى و حضور قلب بخوانيد كه گشايش بسيار است . 2 - اگرچه جناب‌عالى قلبى پاك و نيتى ارزنده داريد ، ولى نبايد تمام اوقات خود را صرف اين نيت كنيد ، بلكه بايد اعتدال را در هر كارى حتى نيكى كردن به ديگران رعايت كنيد تا پشيمان نشويد . 3 - خواجه در بيت ششم گويد : ( قافله‌اى كه رهنمايش حفظ خدا باشد ، آن كاروان با تجمل و بزرگى منزل مىكند و با عظمت نقل مكان مىنمايد و از شرّ همه محفوظ است ) اين بهترين راهنمايى براى شماست . 4 - اوضاع بر وفق مراد خواهد شد ، او از كرده‌اش پشيمان مىشود ولى ديگر سودى ندارد ، معامله خوبست ، كاميابى و موفقيت اگر با دقت و توكل و وقت‌شناسى همراه باشد ، حتما صورت مىگيرد . 5 - روحيهء جناب‌عالى عبارتست از : فعال و شجاع ، عاقل و دانا ، برنده نهايى ، زيرك و باهوش ، لايق و كاردان ، چابك و مهاجم ، راستگو ، مغرور ، پشتكار زياد ، سخاوتمند ، حادثه‌جو ، عالى مشاور ، سياستمدار ، شلوغ و جسور ، اگر درست بود ، اولا مرا دعا كن ثانيا در تبليغ كتاب بكوش . 6 - مسافرت را توصيه مىكنم ، خريدوفروش تفاوتى ندارد ، تغيير شغل و مكان حتمى است ، بيمارى ادامه دارد ، پولى يا مقامى كسب خواهيد كرد ، جزو افراد سرشناس خواهيد بود ، او شما را دوست دارد ولى جناب‌عالى كم‌لطفى مىكنيد ، پس توجه داشته باشيد ، در معامله‌اى به شما ضرر خواهند رساند ، مواظب باشيد . 7 - مسافرتى را كه در نظر داريد در آن بسيار خير و بركت است ، او نسبت به شما سوء ظن دارد ، بهتر است ، بر طرف سازيد . سخنان ديروز شما جالب بود و او را متوجه خود كرد .