54 - « مستور و مست » خوش‌تر ز عيش و صحبت و باغ و بهار چيست ؟ * ساقى كجاست ؟ گو سببِ انتظار چيست ؟ هر وقت خوش كه دست دهد ، مغتنم شمار * كس را وقوف نيست كه انجامِ كار چيست ؟ پيوند عمر ، بسته به موييست ، هوش دار * غمخوار خويش باش ، غم روزگار چيست ؟ معنى آبِ زندگى و روضهء ارَم * جز طَرْفِ جويبار و مِىِ خوشگوار چيست ؟ مستور و مست ، هر دو چو از يك قبيله‌اند * ما دل به عشوهء كه دهيم ؟ اختيار چيست ؟ رازِ درون پرده ، چه داند فلك ؟ خموش * اى مدّعى ، نزاع تو با پرده‌دار چيست ؟ سهو و خطاىِ بنده ، گَرَش نيست اعتبار * معنى عفو و رحمتِ آمرزگار چيست ؟ زاهد شرابِ كوثر و حافظ پياله خواست * تا در ميانه ، خواستهء كردگار چيست ؟ * توضيحات : سبب انتظار ( موجب درنگ و تأخير ) وقوف ( آگاهى ) انجام كار ( پايان كار ) روضهء ارم ( باغ بهشت ) مستور ( پوشيده - پرده‌نشين ) كوثر ( نام نهرى در بهشت ) صحبت ( مصاحبت ) وقت خوش ( فرصت خوب ) هوش دار ( متوجه باش - عقلت را جمع كن ) مستور ( اهل تقوى ) اختيار چيست ( كدام يك را انتخاب كنيم ) مدعى ( عالم‌نما ) اعتبار ( معتبر ) معنى بيت ( 1 ) ( در فصل بهار چه چيزى بهتر از عيش و خوشى و مصاحبت در باغ است ، ساقى كجا رفته ؟ علت درنگ و تأخير او چيست ؟ ) معنى بيت ( 4 ) ( معنى آب‌زندگى و باغ زيباى بهشت شداد غير از كنار چشمه و مى خوشگوار چيز ديگرى نيست - آرايه‌هاى لف‌ونشر نامرتب - كنايه ) معنى بيت ( 5 ) ( چون زاهد و مست خرابات عشق در مقام يكتابينى هر دو از يك نژاد هستند پس ما به كرشمه و ناز كدام يكدل بسپاريم و شيوه اختيار كدام است ) معنى بيت ( 6 ) ( روزگار از اسرار آفرينش آگاه نيست ، اى مدعى از علم و دانش حرف مزن حتى فلك ، با آن عظمت سرايدار پرده‌دار پرده آفرينش است خود از درون پرده بىخبر است با او جنگ و دعوا مكن ) معنى بيت ( 7 ) ( اگر فراموشكارى ، گناه بنده را اعتبارى نيست . آدمى در كارهاى نيك و بد اختيارى ندارد پس بخشايش خداوندى چه معنى مىتواند داشته باشد ) . * ترجمه : * نتيجهء تفأل : 1 - خيلى خود را به ظواهر اين دنيا سرگرم مكن و تمام فكر و ذكرت نباشد ، زيرا دنيا كوچكتر از آنست كه جناب‌عالى فكر آن را مىكنيد ، توكلت را بر خدا بكن ، در بعضى موارد ، اجراى خواسته‌ها به تأخير مىافتد و اصولا انسان نه جبرى مطلق و نه اختيارى مطلق است . 2 - لسان الغيب در بيت آخر پاسخ شما را داده و راهنمايى فرموده كه : ( زاهد ، شراب بهشتى از چشمهء كوثر و حافظ باده از جام عشق خواست تا بينيم كه مشيت الهى كه پديدآورندهء هستى در اين ميان است چه خواهد ) پس شما دل را به دست خدا بسپاريد و سورهء مباركهء « السجدة » از آيه 1 تا 30 را با خلوص نيت و با معنى بخوانيد و نذرى كه كرده‌ايد ، ادا كنيد و به يكى از مشاهد متبركه برويد ، دعا كنيد كه بسيار سودمند است . 3 - شما كه انسانى وارسته ، مؤدب ، با نظم و مهربان هستيد و غم دنيا را نمىخوريد و براى اين دنيا و مال و مقام آن چندان ارزش قائل نيستيد و بسيار هم دست و دلباز و گشاده‌روى و بخشنده مىباشيد ، چرا لجبازى و يك‌دندگى مىكنى ، بيا و از اين كار صرف‌نظر كن و يا لااقل براى مدتى آن را به تأخير بينداز تا موقعيت بهترى براى شما حاصل شود ، چون هنوز اين انديشه خام است . 4 - يكى در خانه ، شما را خيلى دوست دارد و شب و روز در فكر شماست ، با او مهربان باش و احترامش را نگه دار . 5 - ديگران نسبت به شما حسادت مىورزند ، اين هفته با شخصى ملاقات خواهى كرد كه بسيار سودمند است ، مسافرت را توصيه مىكنم ولى خريدوفروش زود است ، در امور علمى پيشرفت حاصل مىشود ولى نياز به كوشش زيادتر دارد ، ازدواج و طلاق هر دو عملى نمىشود ، بيمار شفا مىيابد . 6 - نگران نباشيد بالاخره كارها بر وفق مراد شما مىشود ، به چيزهايى كه از آن بىخبر بوديد ، آگاه مىشويد ، به زندگى عشق بورز و دوست داشته باش و به فكر ناملايمات نباش و با همه مهربان باش .