25 - « موسم ورع » اگرچه باده فرح‌بخش و باد گل‌بيز است * به بانگِ چنگ مخور مِى كه محتسب تيز است صُراحيّى و حريفى گرت به چنگ افتد * به عقل نوش كه ايّام فتنه‌انگيز است در آستينِ مُرقّع ، پياله پنهان كن * كه همچو چشمِ صراحى ، زمانه خونريز است به آب ديده بشوييم خرقه‌ها در اشك * كه موسمِ وَرَع و روزگارِ پرهيز است سپهرِ بر شده پرويز نيست خون‌افشان * كه ريزه‌اش سرِ كسرى و تاجِ پرويز است مجوى عيشِ خوش از دورِ واژگون سپهر * كه صافِ اين سرِ خم جمله دُردىآميز است عراق و پارس گرفتى به شعر خوش حافظ * بيا كه نوبتِ بغداد و وقتِ تبريز است * توضيحات : گل‌بيز ( ريزهء گل - گل غربال كرده ) تيز ( برنده - سخت‌گير ) صراحيى ( ى ، وحدت : صراحى - تنگ شراب ) چشم صراحى ( دهانهء تنگ شراب ) حريف ( يار و محبوب ) به عقل نوش ( با دورانديشى عمل كن ) مرقع ( لباس وصله‌دار ) ورع ( پارسايى ) صاف ( مى روشن ) معنى بيت ( 3 ) ( پياله را در آستين خرقه پنهان كن تا مبادا گرفتار شوى زيرا زمانه مانند چشم صراحى كه از آن خون انگور مىچكد ، خون‌ريز مىباشد ( آرايه تشخيص دارد ) معنى بيت ( 5 ) ( آسمان بلند غربالى خون‌چكان مىباشد كه از رخنه‌هاى آن تاج پرويز و سر انوشيروان بيرون مىريزند - تلميح ) * ترجمه : * نتيجهء تفأل : 1 - قدرى با تأنى و تفكر اين نيت را انجام دهيد كه رقيبان و دشمنان شما در كمين آن هستند زيرا حافظ در بيت اول چنين مىگويد : ( هرچند شراب شادىافزا و نسيم گل‌افشان است ، بادهء آشكارا با خروش چنگ منوش كه نهىكنندهء از منكر خشمگين و سخت‌گير است ) . 2 - حزم و دورانديشى را مدّ نظر داشته باشيد و اگر مىتوانيد از انجام اين نيت صرف‌نظر كنيد زيرا خوشى در پرتو رنج و زحمت فراوان در اين دنياى وانفسا ارزش چندانى ندارد ( در مورد اين نيت ) . 3 - آدم مهربانى هستى ولى بسيار سختگير و عصبانى ، به‌طورىكه با كوچك‌ترين ناملايمات از كوره در مىروى و به زمين و زمان مىتازى و ناسزا مىگويى ، درحالىكه خوب يا بد در دستان تواناى شماست . 4 - چرا عادت دارى در كارهاى خود ديگران را مقصر بدانى و خود را گل بىعيب تصوّر كنى ، درحالىكه همه جايزالخطا هستند . 5 - مسافرت را حتما به شما توصيه مىكنم - بيمار شفا نمىيابد ، قرض ادا نمىشود ، ازدواج عملى نمىگردد ، طلاق حتمى است و فعلا زمان براى اجراى اين نيت زود است . 6 - موقعيت شما در وضعيت بسيار مناسبى است ، اطرافيان نسبت به شما مهر مىورزند اما جناب‌عالى با بىمبالاتى و غرور گاو نه من شيرده هستيد ، پس سعى كنيد در رفتار خود تجديد نظر كنيد و نسبت به پدر و مادر و اطرافيان صبورتر باشيد . 7 - عشق در نهاد شماست و اما از بروز آن ترس و واهمه داريد درحالىكه حافظ در بيت ( 6 ) صراحتا به شما مىگويد كه : ( معنى بيت - زندگى دلپذير است از كج‌رفتارى فلك چشم اميد مدار زيرا بادهء روشن و پالودهء خم سپهر هم ، يك سر ، آميخته با درد و رنج است ) . 8 - برنده : مورد تحسين واقع شدن را به « دوست داشته شدن » ترجيح مىدهد ، اگرچه هر دو حالت را هم مدّ نظر دارد ، اما بازنده : دوست‌داشتنى بودن را به مورد تحسين واقع شدن ترجيح مىدهد ، حتى اگر بهاى آن خفّت و خوارى باشد . 9 - افكار پريشان را از خود دور سازيد و دربارهء اين نيت انديشهء منفى نداشته باشيد زيرا در همين ماه آثار انجام آن را خواهيد ديد ، همان‌طورىكه ماه قبل انجام آن مورد واقعا دور از انتظار شما بود ولى ديديد كه به خوبى انجام گرفت .