درخواست كرد : فرزند عالم و صالح ، و گرنه بىاولاد بماند . مال و ثروت فراوان كه در راه خدا انفاق كند ، و سوم آنكه مرگش با شهادت باشد . هرسه خواستهء شهيد به اجابت رسيد . اما خواستهء اول ، مرحوم شهيد تا آخر عمر فرزندى نداشت و بدون اولاد از دنيا رفت . اما خواستهء دوم معظم‌له ، كه ثروت زياد براى مصرف در راه دين و مردم بود ، نيز به اجابت رسيد . شهيد آنقدر توانگر شده بود كه در آن زمان ، كمتر كسى در شهر مانند شهيد ، آن‌همه مال و زمين داشت . ولى وى به پيمان خود وفا كرد و مقدار اندكى از درآمد املاكش را صرف مخارج شخصى خود و بقيه را صرف خدمات دينى و رسيدگى به مردم نيازمند مىكرد و پس از خود ، همه را وقف شعاير دينى كرد . اما خواستهء سوم او ، كه شهادت در راه خدا بود ، هم مستجاب شد . شهيد ، طرفدار مشروطهء مشروعه بود و با اعمال خلاف شرع مجاهدان مشروطه‌خواه موافق نبود . از آن طرف ، در نبردى كه بين مجاهدان مشروطه‌خواه خوى و طرفداران محمّد عليشاه - عوامل سردار ماكو - در چهارم شعبان 1325 ه . ق رخ داد ، مشروطه‌خواهان به سختى شكست خوردند و به خوى عقب نشستند . خوف و هراس شهر را فراگرفته بود و كسى از مردم جرأت بيرون آمدن از خانه را نداشت . در اين ميان يكى از مشروطه‌خواهان به تلافى كشته شدن ميرزا جعفر زنجانى ، رهبر مشروطه‌طلبان ، آيت اللّه حاج ميرزا ابراهيم خويى را هدف تپانچهء خود قرار داد و او را به همراه آقا ضياء ، خواهرزاده شهيد و برادر حاج ميرزا يحيى امام جمعهء خويى ، بر در خانه‌اش به شهادت رسانيد . « 1 » اين واقعهء جانگداز ، پيش از نماز ظهر روز يكشنبه 6 شعبان 1325 ه . ق ، 23 سنبله « 2 » رخ داد . اگر در برخى كتابها شهادتش را در 16 شعبان « 3 » يا در ماه رمضان « 4 »

--> ( 1 ) . صدرايى خويى ، سيماى خوى ، 99 - 100 . ( 2 ) . تهرانى ، نقباء البشر ، 14 ؛ معلم حبيب آبادى ، مكارم الآثار ، ج 4 ، 1307 . ( 3 ) . تهرانى ، مصفى المقال ، 9 . ( 4 ) . مامقانى ، مقياس الهداية ( پاورقى ) ، ج 4 ، 20 .