ناصر الدين انصارى قمى
109
اختران فقاهت ( فارسى )
رياست و مرجعيت شيعيان تكيه زده بود هيچگاه دست از تواضع برنداشت و هماره خود را ناچيز مىانگاشت . با آنكه « جواهر الكلام » وى در تمام حوزههاى علمى شيعه مورد احترام و قبول بود و همه با ديدهء اعجاب و حيرت بدان مىنگريستند اما او خود مىفرمود : « اگر كتاب كشف اللثام - هنگام تأليف جواهر - نزد من نبود ، من نمىتوانستم كتابم را بنويسم » « 1 » و باز در مقام ناچيز شمردن كتاب خود به علامه شيخ محمّد حسن آل ياسين فرمود : « به خدا سوگند من اين كتاب را به عنوان مرجع مردم ننوشتم و تنها براى مراجعهء خويش نگاشتم ، آنگاه كه به عذارات - جايى در اطراف حلّه - مىرفتم و در آنجا از مسائل شرعى خود مىپرسيدند و من به خاطر فقر و بىچيزى كتابى نداشتم كه همراه خود ببرم ، پس عزم بر نوشتن كتابى كردم كه هنگام نياز بدان رجوع كنم . و اگر مىخواستم تصنيفى در علم فقه بنويسم دوست داشتم مانند كتاب رياض مير سيد على - كه به عنوان تصنيف نوشته شده است - بنويسم » . « 2 » همچنين محدث نورى ( ره ) از استادش مرحوم شيخ عبد الحسين شيخ العراقين نقل مىكند كه : من به استادم صاحب جواهر گفتم كه : براى چه كشف الغطاء را شرح نفرموديد و اداء حق مؤلف آن را كه استاد شما بود ننموديد ؟ درحالىكه آن كتاب به سبب مشكل بودنش محتاج به شرح بود . فرمود : « فرزندم ، من از « أو كذا ، أو كذا » هاى كتاب عاجز بودم و بر استنباط مدارك فروع آن كتاب قدرت نداشتم » . « 3 » و اين كمال صفاى روح ، احترام به استاد ، تواضع علمى و فروتنى نفس شيخ
--> ( 1 ) . قمى ، الكنى و الالقاب ، ج 3 ، ص 8 . توضيح : كشف اللثام و الابهام عن كتاب قواعد الأحكام ، از تأليفات فاضل هندى مولى بهاء الدين محمّد بن تاج الدين حسن اصفهانى ( 1062 - 1167 ه - ق ) - كشف اللثام - است . ( 2 و 3 ) . قمى ، فوائد الرضوية ، ص 453 . توضيح : رياض المسائل فى تحقيق الأحكام بالدلائل ، از تأليفات امير سيد على بن سيد محمّد على طباطبايى ( 1161 - 1231 ه - ق ) در شرح مختصر النافع محقق حلى است .