السيد هبة الدين الشهرستاني ( مترجم : ميرزاده اهرى )

74

ما هو نهج البلاغة ( در پيرامون نهج البلاغه ) ( فارسى )

معروف است ، ابو جعفر ابن قبه از شاگردان شيخ ابى القاسم بلخى نامبرده است ، و در آن عصر كه هنوز سيد رضى به دنيا نيامده بود در گذشته است ! . . . » « 1 » . احمد زكى استاد دانشگاه مصر در كتاب « على بن ابي طالب » صفحه 35 سطر 9 مىنويسد : « . . . از بيانات سابق روشن شد كه « خطبهء شقشقيه » پيش از ولادت سيد رضى با چند طريق كه روايت شده است معروف و مشهور بوده است ، بنا بر اين جا ندارد كه آن را ضعيف بدانند ، و نمىبايد تهمت جعل و ساختگى به آن داد » . استاد فلاسفه « ابن ميثم بحرانى » متوفاى سال 679 هجرى در كتاب « شرح نهج البلاغه » گفته است كه خطبه شقشقيه را در كتاب « الانصاف » ابو جعفر قبهء رازى كه از دانشمندان قرن سوم هجرى است ديده است ، و نيز در نسخه‌اى كه خط ابو الحسن ابن فرات وزير « المقتدر باللّه عباسى » در آن بوده ، مشاهده كرده است ، و آن نسخه شصت و چند سال پيش از ولادت سيد رضى نوشته شده است . و ديگر از جمله دانشمندانى كه پيش از عصر سيد رضى « خطبهء شقشقيه » را در كتاب خود نقل كرده‌اند ، « احمد بن محمد برقى » متوفاى سال 274 هجرى مىباشد . اين دانشمند داراى تأليفات زيادى است . « شيخ صدوق » در كتاب « علل الشرائع » باب 122 با اسناد خود از محمد بن على ماجيلويه ، و او از محمد بن قاسم ، و او از احمد بن ابى عبد اللّه برقى ، و او از پدرش ، و او از ابن ابى عمير ، و او از ابان بن عثمان ، و او از ابان بن تغلب و او از عكرمه ، و او از عبد اللّه بن عباس نقل كرده كه او گفت : در محضر امير المؤمنين على بن ابي طالب ( عليه السّلام ) از

--> ( 1 ) - شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد جلد اول صفحه 69 .