است كه يا از كوه يا ديوارى بلند رها شود يا ديوارى روى او خراب گردد يا گردنش زده شود يا امام و مردم او را سنگسار كنند يا به آتش او را بسوزانند . امام هر كدام را خواست انجام مىدهد و اگر هر يك از اين حدها غير از سوزاندن را جارى كرد مىتواند پس از آن وى را بسوزاند به جهت اينكه كيفر را شديد و بزرگ نشان دهد و مىتواند نسوزاند هرطور كه مصلحت و موقعيت ايجاب كند . « 1 » 4 . قاضى ابن برّاج : اگر بر لواطكننده ، حكم لواطى كه همراه با دخول است ، ثابت شد حدّش يكى از اين اقسام است : از ديوار بلند پرت شود يا ديوارى بر او خراب شود يا از كوه انداخته شود يا گردنش زده شود يا امام و مردم او را سنگسار كنند يا به آتش سوزانده شود و امام هر يك را خواست اجرا مىكند ، به صلاحديد امام بستگى دارد و اگر هر يك ، غير از سوزاندن را جارى كرد مىتواند پس از آن وى را نيز بسوزاند . « 2 » 5 . يحيى بن سعيد : در لواط با مرد ، اگر دخول كند موجب رجم يا سوزاندن به آتش يا انداختن از بلندى يا خراب كردن ديوار روى او يا زدن گردن مىشود و حاكم مىتواند پس از آن در صورتى كه زنده‌اش را نسوزانده ، مرده‌اش را بسوزاند . « 3 » آراى ديگر مذاهب برخى از اهل سنّت با ما موافقت كرده‌اند و برخى ميان فاعل و مفعول فرق گذاشته‌اند و حنفيه تنها به حبس يا تعزير فتوا داده‌اند . 1 . ابن حزم : اگر لواط ثابت شود نه كشتنى در كار است و نه حدّى ؛ چون نه خداوند آن را واجب كرده و نه رسولش . پس حكمش اين مىشود كه منكرى انجام داده و آن چه به دستور رسول خدا - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - در اينجا واجب است تغيير منكر با دست است . پس واجب است تعزير شود به مقدارى كه رسول اللّه در منكرات تعيين فرموده است نه بيشتر و جلو زيان و آزار او به مردم گرفته شود . . . امّا زندان كردن لواطكننده چون خداوند متعال مىفرمايد : . . . وَ تَعاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَ التَّقْوى وَ لا تَعاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَ الْعُدْوانِ . . . ؛ « 4 » و در

--> ( 1 ) . نهايه ، ص 704 ؛ مبسوط ، ج 8 ، ص 7 . ( 2 ) . مهذّب البارع ، ج 2 ، ص 530 . ( 3 ) . جامع للشرائع ، ص 555 ؛ نك : خلاف ، ج 5 ، ص 381 ، مسألهء 22 ؛ غنية النزوع ، ص 426 ؛ شرائع الاسلام ، ج 4 ، ص 160 ؛ جواهر الكلام ، ج 41 ، كتاب « حدود » ، ص 381 . ( 4 ) . مائده ( 5 ) آيهء 2 .