الآخوند الخراساني ( مترجم وشارح : مهركش احسان )
9
غاية السؤول في شرح كفاية الأصول ( فارسى )
الاول ( 1 ) ان موضوع كل علم 1 ) معمولا در آغاز هر علمى رئوس ثمانيه مطرح مىشود ، وجه تسميه آن بخاطر اين است كه اين هشت مطلب ، منظور آن علم را بيان مىكنند و گويا رأس و اساس آن علمند ، رئوس ثمانيه عبارتاند از : تعريف - موضوع - غايت - فايده - رتبه - مسائل - عنوان يا فهرست - مدون . « 1 » بطور خلاصه تعريفى از هريك از آنها بيان مىداريم : تعريف : مثلا تعريف علم اصول : قواعدى است كه مجتهد بوسيله آن احكام شرعى را از منابع آن بدست مىآورد . موضوع : موضوع هر علمى آن چيزى است كه از عوارض ذاتيه آن بحث مىنمايد يعنى از خواص و ويژگيهاى آن صحبت مىكند . غايت : آن چيزى است كه علم براى آن وضع شده است . فايده : آن چيزى است كه عائد محصل آن علم مىشود . رتبه : در بين علوم ديگر مثل طبيعيات ، رضياضيات و . . . در چه جايگاهى قرار دارد . مسائل : مطالب مختلفى كه در يك علم مورد بررسى قرار مىگيرد .
--> ( 1 ) - رئوس ثمانيه در كتاب شرح اشارات و تنبيهات عبارتاند از : غرض - منفعت - عنوان - مدون - از كدام گروه است - مرتبه آن علم در علوم - ديگر - تقسيم ابواب آن علم - طريقه ياد دادن . شرح اشارت و تنبيهات جلد 2 صفحه 639