صبحي الصالح ( مترجم : محمد مجتهد شبسترى )
43
مباحث في علوم القرآن ( پژوهشهائى درباره قرآن و وحى ) ( فارسى )
( و به ديگرى سرگرم مىشوى ) . باز ايست ( از چنين كار ) همانا آن آيات يادآورى است - پند است . شديدتر از همه اينها انذار و تهديدى است كه خطاب به پيامبر ( ص ) در اين آيات آمده : وَ لَوْ لا أَنْ ثَبَّتْناكَ لَقَدْ كِدْتَ تَرْكَنُ إِلَيْهِمْ شَيْئاً قَلِيلًا إِذاً لَأَذَقْناكَ ضِعْفَ الْحَياةِ وَ ضِعْفَ الْمَماتِ ثُمَّ لا تَجِدُ لَكَ عَلَيْنا نَصِيراً . ( اسراء - 74 - 75 ) اگر ما تو را ثابت قدم نمىگردانديم نزديك بود كه به آنان ( مشركين و مخالفين اسلام ) اندكى تمايل و اعتماد پيدا كنى ، در اين صورت ما در دنيا و نيز پس از مرگ عذاب مضاعف به تو مىچشانديم و آنگاه تو هيچ ياورى كه تو را از ما نجات دهد نمىيافتى . انصافا اين انذار در نهايت شدت است و در برابر آن هر تهديد و وعيدى كوچك است . در آيه ديگر باز چنين مىخوانيم : وَ لَوْ تَقَوَّلَ عَلَيْنا بَعْضَ الْأَقاوِيلِ لَأَخَذْنا مِنْهُ بِالْيَمِينِ ثُمَّ لَقَطَعْنا مِنْهُ الْوَتِينَ فَما مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ عَنْهُ حاجِزِينَ . ( الحاقه 44 - 47 ) اگر پيامبر از خود گفتههايى بر ما مىبست ، محققا دست او را مىگرفتيم و گردنش را قطع مىكرديم و هيچيك از شما نيز قدرت دفاع او را نداشتيد . زمخشرى در تفسير اين آيات مىگويد : منظور اين است كه اگر پيامبر سخنى را به دروغ بر ما مىبست ، ما او را با « قتل صبر » مجازات مىكرديم . چنان كه ملوك در باره كسى كه دروغ بر آنها ببندد چنين مىكنند . خداوند براى تهديد بيشتر ، اين قتل را توصيف كرده و آن اين است كه دست انسان را بگيرند و گردنش را بزنند 20 » . در پرتو اين آيات كه قسمتى از آنها بر اساس تهديد و قسمتى ديگر بر اساس عتاب و تأديب است مىفهميم كه رسول خدا ، مخلوق ضعيفى است كه در برابر