نوشته است . وفات وى در سال 665 هجرى بوده است ( شذرات الذهب جلد 5 ص 318 ) . ( 16 ) اشاره به حديث متفق عليه مىباشد كه از ابن عباس نقل شده . حديث چنين است : « رسول خدا ( ص ) با سخاوت‌ترين مردم بود ، سخاوت او در ماه رمضان كه جبرئيل وى را ملاقات ميكرد بيش از همه وقتها ميشد . جبرئيل در همه شبهاى ماه رمضان به ديدار او ميآمد و به تعليم قرآن ميپرداخت . در اين ايام ديدار با جبرئيل رسول خدا سخاوتمندتر از بادهائى بود كه خداوند براى رساندن خير و بركت به سوى انسانها مىفرستد » . مراجعه شود به رياض الصالحين النووى باب سخاوت در شهر رمضان ص 454 ) . ( 17 ) در بعضى از موارد خداوند رسول خود را از اينكه به علت ايمان نياوردن كفار و انكار آنها محزون شود نهى مىكند و ميگويد غصه كافران را مخور . مراجعه شود : به سوره الحجر آيه 88 و النحل آيه 126 و النمل آيه 72 . ( 18 ) ابن كثير جلد 2 ص 129 به نقل از سيد رشيد رضا در تفسير المنار جلد 7 ص 372 . ( 19 ) سوره الانعام آيه 34 . ( 20 ) تفسير المنار جلد 7 ص 377 - 378 . ( 21 ) البرهان جلد 1 ص 231 . ( 22 ) ابن فورك با ف مضموم ، واو ساكن و راء مفتوح خوانده مىشود و نام كامل او محمد بن الحسن بن فورك و كنيه‌اش ابو بكر مىباشد . از متكلمان و اصوليون مشهور است . وى در معانى قرآن و اصول فقه بيش از صد كتاب نوشته و در سال 604 وفات كرده است . مراجعه شود به ابناء الرواة جلد 3 ص 110 و شذرات الذهب جلد 3 ص 181 - 182 و ابن خلكان جلد 1 ص 482 . ( 23 ) الاتقان جلد 1 ص 71 به نقل از البرهان جلد 1 ص 231 . ( 24 ) وى مكى بن ابى طالب حموش بن محمد بن مختار القيسى المقرى مىباشد كنيه‌اش ابا محمد و اصلش از قيروان است . در علوم قرآنى و ادبيات عرب تاليفات زياد دارد . ساكن قرطبه بوده و دو بار به مصر سفر كرده و در سال 437 درگذشته است . سيوطى در موضوع « ناسخ و منسوخ » كتابى را به وى نسبت ميدهد كه عبارت مذكور در متن را از همان كتاب اقتباس نموده است . « القفطى » براى مكى مؤلفاتى را ذكر نموده كه از آن جمله است : « انتخاب كتاب الجرجانى فى نظم القرآن » . مراجعه شود به انباء الرواة 3 / 313 - 319 و شذرات الذهب 3 / 260 - 261 و وفيات الاعيان 2 / 120 - 121 . ( 25 ) صحيح البخارى 6 / 185 و الاتقان 1 / 73 . ( 26 ) مراجعه شود به اسباب النزول واحدى ص 157 . ( 27 ) مراجعه شود به تفسير المنار 2 / 219 و 7 / 49 در موضوع حكمت تحريم خمر در مراحل متعدد .