محمود سامانى

81

مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى )

بود ، به مخالفت برخاست و او را اسير كرد . با اين حال ، سپاهيان و حجگزاران دخالت كردند و والى را دستگير كردند و به بغداد فرستادند . « 1 » با وجود اين ، در سال‌هاى بعد نيز صفاريان براى نظارت بر امور حرمين تلاش كردند كه چندان نتيجه‌بخش نبود . « 2 » قابل يادآورى است كه در سده‌هاى نخستين اسلامى ، افزون بر خاندان‌ها و حكومت‌هاى ايرانى يادشده كه با حجاز به انگيزه‌هاى سياسى و مذهبى مرتبط بودند و منشأ كارهاى خيرى نيز در حرمين شدند ، خاندان‌ها و دولت‌هاى ديگرى نيز در مناطق مختلف ايران ، صاحب قدرت بودند كه اخبارى از ارتباط آنها با حجاز دردست نيست . علويان طبرستان ( 205 - 331 ه . ق ) ، سامانيان ( 204 - 395 ه . ق ) « 3 » و آل زيار از آن جمله‌اند . بنا به گزارشى ، نوح بن منصور سامانى ( 365 - 387 ه . ق ) ، ساليان متوالى ، هدايايى از دست وزيرش ، احمد خوارزمى به حرمين ارسال مىكرد . گزارش زير نيز مؤيد ارتباط برخى از سامانيان با حجاز است : احمد خوارزمى از جمله خواص حضرت نوح بن منصور سامانى بود و هر سال ، حملى بر دست او به كعبه معظم و مدينه مكرم فرستادى تا بر اشراف حرمين و فقرا و مستحقان صرف كردى و به مصاب استحقاق و مظان استيجاب رسانيدى . « 4 » نام و مدت زمام‌دارى اميران صفارى - ابويوسف يعقوب بن ليث ( 247 - 265 ه . ق ) ؛ - عمرو بن ليث ( 265 - 287 ه . ق ) ؛

--> ( 1 ) . تاريخ طبرى ، ج 15 ، صص 6626 - 6628 . ( 2 ) . همان ، ص 6482 . ( 3 ) . سلسله‌هاى متقارن در ايران ، ص 65 . ( 4 ) . تاريخ يمينى ، ص 36 . ( ترجمه )