عمرو ليث ( 265 - 287 ه . ق ) كه آن را از خليفه عباسى گرفته بود ، به فرزند ابوساج به نام ابوالمسافر محمد بن ابوساج ديوداد ملقب به افشين واگذار شد . « 1 » وى به محض ورود به مكه با ابن مخزومى ، امير مكه كه مدعى همين مقام بود ، جنگيد و او را شكست داد . « 2 » بنا بر قولى ديگر ، در سال 266 ه . ق پس از غارت پرده كعبه از سوى گروهى از اعراب ، افشين به مكه آمد و پس از غلبه بر ابن مخزومى ، حكمرانى حرمين را از خليفه عباسى دريافت كرد . « 3 » وى در مدت مسئوليتش تا 269 ه . ق به سركوب قبايل بدوى راهزن در مسير كاروان‌هاى حاجيان پرداخت . « 4 » البته گزارشى نيز از عهده‌دارى منصب يادشده به دست ابو المسافر در سال 288 ه . ق حكايت دارد . « 5 » سومين فردى كه از ساجيان عهده دار منصب عمل الحرمين بود ، يوسف بن ابىساج بود كه پس از مرگ ابوساج در وباى آذربايجان ( سال 288 ه . ق ) به اين منصب دست يافت . « 6 » به استناد گزارشى ، وى پيش از آن در سال 271 ه . ق در دوران خلافت معتمد عباسى والى مكه بود . در اين سال ، احمد طايى كه حاكم مدينه و راهدار منازل مدينه تا مكه بود ، غلامش ، بدر را به امارت حج برگزيد . يوسف بن ابوساج ، نزديك درهاى مسجد الحرام با امير حاج درگير شد . در اين ميان ، حاجيان جانب‌دار بدر شدند و يوسف بن ابوساج را دستگير و روانه زندان بغداد كردند . « 7 » از اين زمان تا سال 315 ه . ق ، خبرى از يوسف در دست نيست . در اين سال ، خليفه

--> ( 1 ) . تاريخ ابن خلدون ، ج 3 ، ص 427 ؛ غاية المرام ، ج 1 ، صص 456 و 457 . ( 2 ) . العقد الثمين ، ج 2 ، ص 332 . ( 3 ) . البداية و النهاية ، ج 11 ، ص 39 . ( 4 ) . تاريخ طبرى ، ج 9 ، صص 549 ، 553 ، 590 ، 613 ، 621 ، 628 ؛ الكامل ، ج 7 ، ص 333 . ( 5 ) . العقد الثمين ، ج 2 ، ص 332 . ( 6 ) . الكامل ، ج 7 ، ص 509 ؛ تاريخ الموصل ، ج 2 ، ص 160 ؛ تاريخ الاسلام ، ج 21 ، ص 32 . ( 7 ) . تاريخ طبرى ، ج 10 ، ص 8 ؛ المنتظم ، ج 12 ، ص 244 .