محمود سامانى
143
مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى )
شدت يافتن نفوذ ايلخانيان در حجاز و اقدامات عام المنفعه آنان در حرمين شريفين موجب شد سلطان مصر به شريف مكه دستور دهد تا اميرالحاجِ قافله عراق را با دسيسهاى به قتل رساند كه اين توطئه ناكام ماند . در مراسم سال 733 ه . ق ، يكى از اميران مغول به نام ياسور هنگام رمى جمرات كشته شد كه گويا با توطئه ابوسعيد و به دليل بيم او از نفوذ و قدرت وى بود . ياسور به همدستى با امير چوپان متهم شد يا امير چوپان ، او را با خود همراه كرده و بر آن بود تا وى را به جاى ابوسعيد بر تخت نشاند . با كشته شدن امير چوپان ، نقشه آنها نيز شكست خورد . « 1 » در سالهاى پايانى حكومت ابوسعيد ، با نابسامانى اوضاع قلمرو ايلخانيان ، اعزام حاجيان با مشكل روبهرو شد . پس از مرگ او به سال 736 ه . ق ، حاجيان عراقى به حج نرفتند . اين وضعيت به دليل آشفتگى اوضاع سياسى قلمرو ايلخانيان تا چندين سال ادامه يافت . « 2 » شريف رميثه به طور متناوب ، هفت بار از سال 701 تا 746 ه . ق به حكمرانى مكه رسيد . « 3 » در حكومت او ، ميان وى و برخى برادرانش كه به صورت مشترك ، حكمرانى مكه را بر عهده داشتند ، درگيرىهايى رخ داد . « 4 » رميثه پس از شكايت برادرانش نزد ملك ناصر محمد بن قلاوون مملوكى ( 693 - 741 ه . ق ) ، از مماليك مصر ، به دست امير الحاج مصريان دستگير و در قاهره زندانى شد و به جاى او برادرش ، شريف عَطيفة بن ابىنمى ( 719 - 734 ه . ق ) به حكمرانى رسيد . « 5 » رميثه به رغم حمايت مماليك مصر از برادرش ، عطيفة بن ابىنمى و ناتوانى
--> ( 1 ) . السلوك ، ج 2 ، ص 367 ؛ اتحاف الورى ، ج 3 ، ص 201 . ( 2 ) . اتحاف الورى ، ج 3 ، ص 205 . ( 3 ) . اتحاف الورى ، ج 3 ، ص 134 ؛ العقد الثمين ، ج 5 ، ص 190 . ( 4 ) . الارج المسكى ، صص 121 و 122 . ( 5 ) . اتحاف الورى ، ج 3 ، ص 135 ؛ الرحلة الحجازية ، ص 181 .