محمود سامانى

132

مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى )

غازان‌خان در سال 702 ه . ق فرمانى مبنى بر تعظيم و تفخيم سادات مكه به خادمان بيت الله الحرام نوشت و چون راه حج ، ناامن بود ، امير قتلغ شاه را امير الحاج كرد و هزار سوار با اسب‌ها و يدك‌ها و كوس و علم و بارگاه و سراپرده و ديگر اسباب و مراسم كه در خور چنين خيرى عظيم باشد ، براى او معين فرمود . همچنين براى كعبه ، پرده‌اى گران‌بها مزين به نام خود و محملى مخصوص بنام همايون روانه داشت و از وجوه زكات ، دوازده تومان « 1 » در وجه ارادت ملوك مكه و مدينه و انعامات و تشريفات مشايخ عرب و قبايل آماده ساخت و زاد راه و ديگر مخارج ارزانى داشت . « 2 » غازان خان به برخى اشراف حسنى كه با دربار او ارتباط داشتند ، كمك‌هاى بسيارى مىكرد ، چنان‌كه او به يكى از فرزندان ابوالغيث محمد ، شريف مكه به نام عبدالله كه براى دريافت كمك مالى به دربار او آمده بود ، رقبات زيادى در حله در جنوب عراق واگذار كرد . « 3 » ه ) تهيه پرده كعبه : به دستور غازان خان ، محمل باشكوهى به نام همايونى كه مخصوص خود او بود ، ترتيب دادند تا پرده كعبه را به مكه مكرمه حمل كنند . سلطان محمد خدابنده ( 703 - 716 ه . ق ) پس از غازان خان ، جانشين او ، سلطان محمد خدابنده ( اولجايتو ) كه به مذهب تشيع گرويده بود ، تلاش‌هايى را براى بر طرف ساختن مشكلات حجاج انجام داد . در اين عصر ، گويا اشراف مكه از تسلط مماليك بر حجاز ناخشنود بودند . اشتراك مذهبى اشراف زيدىمذهب با سلطان ايلخان مغول كه شيعه امامى بود ، در نزديك شدن به هم نقش داشت . از اين رو ، در جريان اختلافات فرزندان شريف

--> ( 1 ) . معادل 000 / 120 دينار زر . ( 2 ) . تاريخ وصاف ، ص 216 . ( 3 ) . مجالس المؤمنين ، ج 2 ، ص 293 .