استانها ، شهرستانها ، شهرها و روستاهاى اندلس يكى پس از ديگرى بدست فرمانروايان نصارى مىافتاد . نخستين شهر بزرگ و پايتخت ملوك الطوايف اندلس كه در سال 478 ه بدست مسيحيان افتاد شهر طليطله بود ، اين شهر را الفونس پس از نبردى سخت با القادر بالله بن المأمون از خاندان ذى النون ( آل ذى النون ) متصرف گرديد . پس از آن ناحيهء بلنسيه در سال 512 ه . م بدست فرمانرواى برشلونه ( بارسلون ) Barcelona گشوده شد . پس از آن شهر بطليوس و سپس شهر سرقسطه Saragosse در سال 542 ه . در حوزهء نصارى قرار گرفت . و شهرهاى قرطبه و مرسيه در سال 636 ه . سقوط كرد . و در سال 745 ه شهر مادريد - مجريط Madrid بدست نيروهاى فرمانروايان اراگون و قشتاله Aragon . Castille گشوده شد . و در تاريخ 897 ه ، براى مسلمانان در سرزمين اندلس جز استان غرناطه باقى نمانده بود . دولت متحد فرديناند - ايزابلا تا اينكه در سال 897 ه . - 1492 م نيروهاى متحد فرديناند - ايزابلا شهر غرناطه Granada يعنى تنها قلمرو حكومت اسلامى خاندان بنى الاحمر در اندلس را متصرف گرديده و با سقوط اين شهر سراسر اندلس از دست مسلمانان بيرون رفت . ملكه ايزابلا فرمانرواى مسيحيى ايالات غربى اندلس اراگون و غيره با فرديناند پادشاه ايالات شرقى قشتاله و غيره ازدواج كرد ، و هر دو زن و شوهر دولت متحد و نيرومندى تشكيل دادند ، و نيروهاى متحده خود را براى سركوبى مسلمانان و تصرف آخرين دژ اسلام در اندلس يعنى ايالت غرناطه بسيج و آماده كردند . و امير مسلمان اين ايالت ابو عبد اللّه بن الحسن Boabdil از خاندان « بنى - الاحمر » در نبرد با نيروهاى متحده شكست خورد ، و وى با خانواده و چند تن از باقيمانده سرداران خود در يك كشتى از ساحل اسپانيا به افريقيه رهسپار گرديد ، و كشور اندلس را بدرود گفت تاريخ سال 897 ه . 1492 م 1 .

--> ( 1 ) - دائره المعارف - بستانى - ج - 3 ص - الصله در تاريخ دانشمندان و ادباى اندلس - تأليف ابو القاسم خلف بن عبد الملك معروف به ابن بشكوال ص 587 - 494 . تكملة الصلة .