زبان ترجمان دل است چون دل آنها در شقاوت و تمرد و ضديت با اهل حق شبيه بهم است اين است كه در گفتار نيز سخنان آنان بهم ماند . قَدْ بَيَّنَّا الْآياتِ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ ما بطور شايستگى روشن و واضح نموديم نشانها و علامات و معجزاتى براى اثبات صدق دعواى رسولان خود لكن آن براهين براى كسانى نافع و اثربخش است كه دل و سريره آنها از كثافات اخلاقى و خودخواهى و تعصب آباء و اجدادى و حقد و حسد سبعى پاك باشد و پاك طينت و خوش سجيه و داراى حالت تسليم باشند البته چنين اشخاصى به خوبى مىتوانند حق و باطل را از هم تميز دهند و به چشم دل مشاهده نمايند آيات و نشانهاى حقانى را و چنين اشخاصى اهل يقينند كه از ظن و شك و تخمين وارسته گرديده و بمرتبه يقين رسيده‌اند . إِنَّا أَرْسَلْناكَ بِالْحَقِّ بَشِيراً وَ نَذِيراً خطاب برسول اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلّم است كه تو پيمبر و فرستاده مايى و ما تو را از روى حقيقت و درستى فرستاديم كه هم بشارت دهى اهل ايمان و تقوى را بنعمتها و لذائذى كه نه چشمى ديده و نه گوشى شنيده و نه بخاطر احدى خطور نموده و هم آنها را از كيفر اعمال بدشان و مجازات كردار زشتشان بترسانى و تهديد نمايى . وَ لا تُسْئَلُ عَنْ أَصْحابِ الْجَحِيمِ « و لا تسئل » را دو نحو قرائت كرده‌اند جماعتى بجزم خوانده‌اند « و لا تسئل » يعنى تو مپرس ، ابن عباس گفته شأن نزول آيه چنين است كه روزى رسول اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلّم با خود انديشه نمود كاش ميدانستم خداوند با كفار چه خواهد كرد اين آيه نازل شد كه تو جوياى حال آنها مباش و جماعت ديگر برفع خوانده‌اند « و لا تسئل » يعنى پرسيده نميشوى يعنى تو كه رسول و فرستاده به حق و درستى ميباشى مسئول اهل جهنم نيستى زيرا كه تو فقط موظف ميباشى كه تبليغ رسالت نمايى و مردم را ببهشت و نعمتهاى بهشتى و مقامات اخروى مژده دهى ، و از عذاب و سخط الهى و كيفر اعمال