سيده نصرتبيگم امين ( بانوى اصفهان )
288
تفسير مخزن العرفان در علوم قرآن ( فارسى )
وَجَدْتُمُوهُمْ كه اختصاص بوقتى دون وقتى ندارد هر وقت دست يافتيد آنها را از پا در آريد و بعضى از مفسرين گمان كردهاند كه اين آيات بعضى ناسخ بعضى ديگرند لكن ظاهرا اين نظريه درست به نظر نمىآيد بلكه بدلالت همين آيه وَ لا يَزالُونَ تا آخر چنين بر مىآيد كه چون كفار هميشه با شما بناى جنگ دارند و در صدد ايذاء شما ميباشند شما نيز هر جا آنها را يافتيد پيش از آنكه بشما اذيت كنند پيشدستى كنيد و آنها را از پا در آريد . خلاصه چون آيات قرآنى بعضى مفسر بعضى ديگرند ممكن است گفته شود كه اصلا تشريع جهاد در اسلام همان دفاع بوده كه چون كفار هميشه در صدد قتل مسلمانها بودند امر شد كه آنها نيز هميشه و هر جا كه بر آنها تسلط يافتند آنها را بكشند اگر پيغمبر اسلام امر بجهاد نكرده بود كفار نمىگذاشتند اسلام رونق گيرد همان ابتدا نه پيغمبر ميگذاشتند و نه امت . وَ مَنْ يَرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَيَمُتْ وَ هُوَ كافِرٌ فَأُولئِكَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ خداوند گوشزد مؤمنين مىكند كه مشركين و كفار هميشه همت مىگمارند كه شما را از دين خارج گردانند و از شما اگر كسى از دين خارج گردد و به همان حال كفر بميرد اعمال آن حبط مىگردد ، حبط بمعنى لغوى حيوانى را گويند كه به زياد خوردن شكم او باد كند . و در اينكه مقصود از حبط اعمال چيست بين مفسرين گفتارى است : 1 - حبط بطلان عمل و زائل شدن تأثير آن است و اينكه فرموده كسى كه مرتد شد و از دين برگشت اعمال وى حبط مىگردد يعنى كفر اثر اعمال را طورى باطل مىكند كه ديگر نه در حيات دنيوى براى فاعل نتيجهبخش مىشود و نه در آخرت فائدهاى به حال وى دارد زيرا عمل صالح نه فقط حياتبخش طيب در آخرت است بلكه در دنيا نيز عمل نيك انسان را هميشه سرشار ميدارد و قلب و دل او را باز ميگرداند و بنور معرفت و محبت حق روشن مىكند چنانچه فرموده مَنْ عَمِلَ صالِحاً مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثى وَ هُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَياةً طَيِّبَةً وَ لَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ ما كانُوا يَعْمَلُونَ