غرض‌ورزيها و برداشتهاى شخصى در اين تجزيه و تحليلها بايد از واقعيات جدا شود و بالأخره شناختى علمى و دقيق از هويت راوى و از ميزان اعتماد بر او براى ما حاصل شود . با توجه به اين ضرورتها و اهداف ، درس آشنايى با كتب رجال شيعه پايه‌ريزى شد و اينك متن درسى آن ، در اختيار دانش‌پژوهان عزيز قرار مىگيرد . در اين كتاب مباحث به‌صورت موضوعى تقسيم‌بندى شده‌اند . هر منبع رجالى مهم يك گفتار را به خود اختصاص داده است . قطعا ميزان تدريس هر مقدار از اين گفتارها ، در هر جلسه بايد به تناسب زمان و شرايط هر كلاس با تشخيص استاد مربوط صورت گيرد و الزاما تنظيم دروس نبايد با تعداد گفتارها سنجيده شود ؛ براى مثال گفتار مربوط به رجال برقى تنها بخشى از يك جلسه درس را به خود اختصاص مىدهد و در برابر تدريس گفتار مربوط به رجال ابن غضائرى يا رجال كشى احتمالا بيش از يك جلسه نياز دارد . نكته ديگرى كه بايد مورد توجه اساتيد و دانش‌پژوهان محترم قرار گيرد آنكه در هر درس اطلاعاتى براى مطالعه بيشتر آمده كه تدريس و توضيح بيشتر آنها در اختيار استاد محترم است . مطلب نهايى آنكه نقّادى منابع رجالى و بررسى تطبيقى آنها خود امرى ضرورى است كه نيازمند تحقيقها و رساله‌هاى علمى تخصصى است . از آنجا كه اين‌گونه مباحث در مقاطع تحصيلات تكميلى رشته‌هاى علوم حديث بايد طرح شود ، ما در اين كتاب از نقد و مقايسه منابع رجالى صرف‌نظر كرده‌ايم . اگرچه گاه به اشاراتى بسنده كرده‌ايم . اينجانب بر خود لازم مىدانم كه از زحمات و پيگيريهاى معاونت پژوهشى دانشكده علوم حديث جناب حجة الاسلام سيد حميد حسينى و نيز از ارشادات دوست فرزانه‌ام جناب حجة الاسلام و المسلمين سيد محمد كاظم طباطبايى و اظهارنظر سركار خانم دكتر شادى نفيسى تشكر و قدردانى نمايم . همچنين از سركار خانم مهديه دهقانى قناتغستانى كه زحمت مراجعه و آماده‌سازى محتواى كتاب را براى نشر بر خود هموار ساختند كمال امتنان و تشكر را دارم . محمد كاظم رحمان ستايش تابستان 1385